Χώρες Επισκεπτών

Top 5:
Greece flag 53%Greece (12176)
Unknown flag 30%Unknown (6877)
Germany flag 5%Germany (1124)
Russian Federation flag 3%Russian Federation (581)
Ukraine flag 2%Ukraine (419)
22937 visits from 76 countries

Site Statistics

Στατιστικά Ιστοσελίδας


Visits today:91
Visits yesterday:208
Visits in this month:3618
Visits in previous month:3137
Visits in this year:12029
Visits in previous year:10900
Visits total:22929
Max.daily visits:221
Day of max visits:2012-04-24
Max.monthly visits:3618
Month of max visits:2012-05
Impressions today:454
Impressions yesterday:1043
Impressions this month:20866
Impressions total:188202
Date since:24-03-2011
Γυναικίες Ενδυμασίες PDF Print E-mail
Written by Πολατίδης Βασίλειος   
Monday, 31 October 2011 19:04
Article Index
Γυναικίες Ενδυμασίες
2. Γυναικεία Κοσμήματα
3. Καλύμματα Κεφαλής
4. Εξωτερικά Περιβλήματα
5. Κοσμήματα Ελληνίδω του Πόντου
All Pages

Η ΖΙΠΟΥΝΑ
Είναι όμοια με ρόμπα, με τη διαφορά ότι είναι εφαρμοστή στο κορμί και τα μανίκια, γαϊτανοκέντητα και στενά, φθάνουν μέχρι τον καρπό. Ποδήρης χιτώνας για το ακριβέστερο του όρου και της περιγραφής.
Ανοιχτή μπροστά, καλύπτει ελάχιστο πλαϊνό τμήμα του στήθους, στο πάνω μέρος.
Λίγο πάνω απ΄τον ομφαλό κουμπώνεται με 3-4 κουμπιά πολύ κοντά το ένα με τ' άλλο, καλά εφαρμοστά, για να κρατεί το στήθος ψηλά, σαν στηθόδεσμος.
Μετά το κούμπωμα, τα κανάτια της ζιπούνας φαρδαίνουν ακόμα διασταυρούμενα και συγκρατούνται, σφιχτοδεμένα, παράλληλα με ταραπουλούζ’ ζωνάρι. Το γυναικείο ζωνάρι διαφέρει σε χρωματισμό και διαστάσεις απ΄το ανδρικό  ταραπουλούζ.
Το μήκος της ζιπούνας φτάνει λίγο ψηλότερα απ΄τον αστράγαλο.
Είναι από μετάξινο πολύχρωμο ύφασμα (κουτνίν) και εσωτερικά έχει φόδρα (αστάρ) ατλάζινο, μονόχρωμο γυαλιστερό.
Φέρει δυο σκισίματα δεξιά κι αριστερά κατά μήκους του μηρού, απ΄ τους γλουτούς μέχρι κάτω.
Το μπροστινό άνοιγμα είναι κεντημένο με γαϊτάνια. Το ίδιο και το άκρο του μανικιού κυκλικά σε πολλές σειρές.

Η ΚΟΤΣΟΔΕΤΡΙΑ
Μαντίλι μεγάλο από λεπτό πυκνόφαντο τούλι. Είχε σχήμα τετράγωνο και διπλωμένο διαγώνια, έπαιρνε το σχήμα ορθογώνιου ισοσκελούς τριγώνου. Δενότανε έτσι, συμμετρικά με την υποτείνουσα μετωπικά, τα δε δυο ισομήκη άκρα, περνούσαν πάνω απ΄τ΄αυτιά, αγκάλιαζαν τις πλεξούδες (τα τσάμι͜ας) με διασταύρωση πάνω στην  κοτύλα (αυχένα), αφήνοντας να κρέμονται οι πλεξούδες ανάμεσα απ΄τ΄αγκάλιασμα με χάρη, μακριές μέχρι την έδρα και έπειτα δενότανε πάνω στη μετωπική χώρα του κρανίου (εκορδυλιάγουσαν).
Οι πλεξούδες (τα τσ̌άμι͜ας), χιλιοτραγουδισμένες, ήταν το στολίδι της ομορφιάς των κοριτσιών και των νέων νιφάδων.
Ο ερωτευμένος νέος που και τον θάνατο, με βρόγχο πνιγμού τα μαλλιά της αγαπημένης του, θεωρεί αγαθόν, τραγουδάει
Ξεροχτέντσον τα μαλλόπα σ΄ και δος ΄ατά πιτσ̌ί̤μ-ί
Τύλτσον ατά ΄ς σο γουλόπο μ΄, σύρον κ΄έπαρ΄την ψ̌ημ’-ι.

ΤΟ ΛΕΤΣΕΚ’
Κλαδωτό μετάξινο μαντίλι σε σχήμα κοτσοδέτριας. Το φορούσαν οι νέες. Οι γριές και οι χήρες φορούσαν λετσέκ’ με μαύρες βούλες .

ΤΟ ΚΑΜΙΣ’
Το γυναικείο καμίς (υποκάμισο), ήταν από λευκό κανναβένιο ύφασμα εγχώριας παραγωγής και έφτανε απ΄το λαιμό ίσαμε τα γόνατα και μπροστά στο στήθος ήταν ανοιχτό.

ΤΟ ΒΡΑΚΙΝ
Απ΄το ίδιο ύφασμα με το καμίς. Το φορούσαν κατάσαρκα και δενόταν στη μέση με βρακοζών’ όπως και το ίστονιν των ανδρών.
Ήταν λευκό μέχρι τα γόνατα και από δω και κάτω πρόσθεταν παρέκταμα από έγχρωμο ύφασμα που διακρίνονταν απ΄τις πλάγιες σχισμές της ζιπούνας και έφτανε κάτω απ΄τη φοτά, ίσαμε το μεσό της κνήμης .

ΤΟ ΣΠΑΡΕΛ’
Από έγχρωμο ύφασμα που το λέγανε  κοκνέτσα με μονόχρωμη φόδρα. Είχε σχήμα ισοσκελούς τραπεζίου με τη μικρότερη βάση προς το λαιμό, η οποία έφερε ημικυκλική εγκοπή στο μέσον, για να περιβάλλει το λαιμό  με δυο ιμάντες (ακροδέτες)  για το δέσιμο πίσω στον αυχένα (κοτύλα).
Με δυο πάγια κορδόνια πιασμένα από σημείο κοντά στη μεγάλη βάση τα (σπαρελοδέματα), δενότανε πίσω στην πλάτη, εφαρμοστά.
Όλο το σπαρέλ’ έφτανε μέχρι τον ομφαλό και τα (σπαρελοδέματα) περνούσαν κάτω απ΄τα στήθια, εγκλωβίζοντας, τα κάτω απ΄τ’ σπαρέλ.
Ήταν ο γυναικείος στηθόδεσμος του Πόντου.

Η ΦΟΤΑ
Έγχρωμη με κυανές ή πράσινες και λευκές ταινίες κάθετες διασταυρούμενες κάθετα με φαρδιές οριζόντιες του ίδιου χρωματισμού.΄Εχει όλο το ένδυμα τούτο σχήμα τετράγωνο και φοριέται εξωτερικά, σαν επικάλυμμα όλης της ενδυμασίας, απ΄ τη μέση, μέχρι κάτω απ΄ τα γόνατα, πλησιέστερα προς τον καρπό του ποδιού. Η μία πλευρά περιβάλλει την οσφή και δένεται με ακροδέτες, όπως και το σπαρέλ. Το άνοιγμα της βρίσκεται στα πλάγια του έξω μηρού, σε  αντίθεση προς πολλά άλλα μέρη του Πόντου όπου δένονται πίσω, με το άνοιγμα κατά μήκος της έδρας.
Το πλάγιο δέσιμο μαρτυρεί το τραγούδι…
«Σύρον  αν’ και  σύρον κά, η φοτά σ΄ σο  γιάν’ απάν’
Ο Θεός την ψη μ΄να παίρ’ ‘σ άσπρον το κιορτάν΄τς΄ απάν’».

Κι η  φοτά όπως και το σπαρέλ’, ήταν ο στόχος των ερωτευμένων υμνωδών της γυναικείας αμφίεσης.
«΄Σ σο σπαρελόπο σ΄αφ’κά κ΄ες  ντο είν’ ατά ντο κείνταν’
Κιμισχ̌ανάς μηλόπα είν’, εμέν κι΄εσέν’ κανείνταν
Το λετσ̌εκόπο σ΄ κόκκινον κι η φοτά σ΄ γερανέον
Κι ατό το στραβοτέρεμα σ΄ Τούρκον ευτάει Ρωμαίον »



 


Copyright © 2005-2011 Kotsari.com
Το υλικό της Ιστοσελίδας αποτελεί πνευματική ιδιοκτησία του ιδιοκτήτη και απαγορεύεται η αναπαραγωγή του χωρίς γραπτή έγκριση.
Designed and Hosted by Datavision