Ποντική γλώσσα και μετοίκηση πληθυσμού

οικογένεια,τσαπακίδη,πόντος,ποντιακή,γλώσσαΟ όρος Ποντική είναι πλέον δοκιμότερος αλλά δεν αποκλείει και τη χρήση του όρου Ποντιακή που καθιερώθηκε βέβαια μεταγενέστερα.

Το 1922 και μετά το τέλος των πολεμικών γεγονότων που απασχόλησαν την Βαλκανική και ιδιαιτέρως την Ελλάδα και την Τουρκία κατα την δεκαετία 1912-1922 οι Έλληνες της Μικράς Ασίας και της Θράκης υποχρεώθηκαν συνεπεία των διεθνών συμφωνιών να απομακρυνθούν απο τις προγονικές τους εστίες.
Ήδη απο το 1829 και εξής πολλοί Πόντιοι διέφυγαν στη νότιο Ρωσία, και υπολογίζεται ο αριθμός τους το 1953 σε 515 000 χιλιάδες.
Οι Έλληνες Πόντιοι πρίν την έκρηξη του δεύτερου παγκοσμίου πολέμου μετωκίσθησαν στα ενδότερα της Ρωσίας και με τον τρόπο αυτό ώς επι τω πλείστον απωλέσθησαν ως διάλεκτος και ως έθνος, αλλά το μεγαλύτερο τμήμα τους, ήτοι περισσότεροι απο 400 000 μετέβησαν στην Ελλάδα.

Η εγκατάσταση των προσφύγων στην Ελλάδα είχε λάβει τρείς μορφές :

α) Ίδρυσαν νέους οικισμούς στην επαρχία ως αγρότες αποτελώντας σχεδόν εξ ολοκλήρου τον πληθυσμό των οικισμών αυτών
β) Αναμίχθηκαν με άλλους , είτε γηγενείς είτε πρόσφυγες απο Μικρά Ασία και Θράκη , δημιουργώντας νέους οικισμούς ή προσκολλώμενοι σε ήδη υπάρχοντες στους οποίους όμως το Ποντιακό στοιχείο ήταν αριθμητικώς υπέρτερο έναντι των άλλων πληθυσμιακών ομάδων
γ) Αναμίχθηκαν με άλλους, είτε γηγενείς είτε πρόσφυγες σε νέους ή παλαιούς οικισμούς αλλά αποτέλεσαν μειοψηφία.

Print

Τα Ιδιώματα της Ποντιακής Διαλέκτου ανά τον Πόντο

Αναμνηστική φωτογραφία Κρωμναίων μαθητών στο Φροντιστήριο Τραπεζούντας Η διάλεκτος η λαλούμενη απο τους Έλληνες που είχαν απο αρχαιοτάτων χρόνων εγκατασταθεί στα παράλια του Εύξεινου Πόντου, και μετά τον τελευταίο πόλεμο αναγκαστικώς ανταλλαγέντων ήταν εξ' αρχής Ιωνική, και αυτή έλαβε μεγάλη εξέλιξη στην Ελλάδα όπου κατά την επίδραση της κοινής λαλουμένης Ελληνικής, υπέκυψε διασώζοντας λίγα στοιχεία της Ιωνικής. 

Print

Όφεως Λαογραφικά Ιστορικά και Γλωσσικά Σύμμεικτα (Όφις Πόντου)

Η Οφία, ή ο Οφιούς. Περιοχή περί τον Όφι ποταμό, ανατολικά της Τραπεζούντας. Όφεως Λαογραφικά (γλωσσικά) Σύμμεικτα (Παλιές ιστορίες)

Ο πατέρα μ΄εποίν'νε ΄ς σην Ρουσία, ΄ς σην Κούμα Σοχούμ καπνά και εκεί επήρε Τούρκους εργάτες να δουλεύουν ατόνα. Απ' ατεινούς ας σοι εργάτες, ένας, ο Χασάν, έτουνε ελίγο έθωγος. Οι-γι-άλλ' εργάτες εγέντανε ένα και όλα τα κουσούρ ιαεσύρειναν ατα ΄ς ατόνα απάν'. Αντά εκόφκουτουνε ένα καπνόφυτο ας ση ρίζα, αμάν έλεγανε τ' εφεντικό ατουνε « Ο Χασάν έτουνε που εποίκεν ατο ». 

Print

Λαογραφικά Φάτσας, Φαδίσανης. Η Γυναικεία ενδυμασία στη Φάτσα του Πόντου

Φάτσα 1906. Από αριστερά Κυριακή Ευσταθίου Νεροπούλου, Παρθένα Παύλου Παπαδοπούλου, Άννα Χαράλαμπου Χιονίδου.Σάββα Πορφυρίου Παπαδοπούλου,  Σύμμεικτα λαογραφικά περιοχής Φάτσας / Το κείμενο που ακολουθεί αποτελεί θησαυρό του λαογραφικού πλούτου της περιοχής της Φάτσας και αναφέρεται στη γυναικεία ενδυμασία μέσα απ' το τοπικό γλωσσικό ιδίωμα. Καταγραφή Δέσποινας (Δεσποίνης) Παντελίδου το γένος Τοπαλίδη ετών 67 το 1967.

Δείτε το σχετικό βίντεο για την γυναικεία ενδυμασία στη Φάτσα του Πόντου μέσα απο το τοπικό γλωσσικό ιδίωμα

Print

Λαογραφικά Γλωσσικά σύμμεικτα - Τοπικό γλωσσικό ιδίωμα Τρίπολης Πόντου

Η Τρίπολις του Πόντου, μια πανοραμική άποψη της Πόλεως απο τη Μαύρη θάλασσα. "Η εξορία"
Με τοι Τούρκους έστεκαμ' καλά, φόβο πα ΄κ̌' εβοφούμουνεστιν. Οι Τούρκοι έλεγαν εμασε: "α!! ... οσήμερο θα φτάμε εσάς εξορία, α..!! αύρι'". Οι Τούρκοι έλεγαν εμασε "κιαούρ". Κ' επεκεί επήρε η Ρουσία την Τραπεζούντα κ' επεκεί έρθεν ΄ς σην Ελεού (εννοεί Ελεβή), κ' επεκεί ΄ς σην Χαρκάβαλα ΄ς σο ποτάμ' αφκά.

Print

ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ