Ανάθεμα και τ’ άλογα - Θα σύρω και σαρεύω ‘σε - Στάθης Βενιαμίδης - Γαλίαινα Ματσούκας Πόντου

Written by Πολατίδης Βασίλειος. Posted in Δημώδη Άσματα

στάθης,βενιαμίδης,βενιάμς,γαλίανα,γαλλίαινα,ματσούκας,ποντιακά,τραγούδια,δημοτικά,λύρα,κεμεντζέ,αναθεμά,σαρεύω"Οι λαϊκοί οργανοπαίκτες και τραγουδιστές, αυθεντικοί εκφραστές του συναισθηματικού κόσμου του ποντιακού λαού, γίνονται υπέροχοι λειτουργοί στο ναό της ποντιακής μούσας. Ανασταίνουν με τις νότες τους κάθε ώρα και στιγμή τις αλησμόνητες πατρίδες, διαλαλώντας τη δόξα και τις ομορφιές του παρελθόντος. Η διατήρηση και συνέχιση των παλιών μουσικών παραδόσεων αποτελούν την ιερή υποθήκη των πατεράδων τους, που την εκπληρώνουν στο ακέραιο" Στάθης Ευσταθιάδης. 

Θα σύρω και σαρεύω 'σε με τα σεράντα κάστρα
εσύ 'κ̌ι' πεγια̤νεύκεσαι τον ουρανόν με τ' άστρα

Αναθεμά και τ' άλογα και τα κατιρτζιλούκια
αδά ΄ς σο χάλ' έγκαν' εμέν' γιαβρί μ' τα σεβνταλούκια

Παρακολουθείστε το σχετικό βίντεο για το τραγούδι Ανάθεμα και τ' άλογα

Αναθεμά και τ' άλογα 'φεκαν εμας 'ς σ' οβάδες
ελέπ'νε και γελούνε μας τη χώρας οι νυφάδες

Όλ' αποθάνε και πά(γ)νε και που πά(γ)νε 'κ̌ι' ξέρ'νε
κανείς οπίσ' 'κ̌ι' κλώσ̌κεται ντο πάθανε να λέ(γ)νε

Κόρ' έπαρ' ας σο σάβανο μ', κορδέλα 'ς σα μαλλία σ'
όντες αποδελά̤ς ατα να κλαίς από καρδίας

Στάθη παίξον την κεμεντζέ σ' νέος είσαι ακόμαν
ατά τα πέντε δάχτυλα σ' θα τρώει ατα το χώμαν

Λεξιλόγιο :
Σαρεύω (απ' το τουρκικό sarmak) :περιτυλίγω, περιβάλλω, περικαλύπτω
Πεγια̤νεύκουμαι – πεγενεύκουμαι – (απ' το τουρκικό beyenmek) : ευρίσκω τι της αρεσκείας μου, μου αρέσει τι
Κατιρτζηλούκ', κατιρτζηλούκια, γατιρτζηλούκ', γατιρτζηλούχ, γατιρτζιλούγ, (απ' το τουρκικό katircilik) : το επάγγελμα του αγωγιάτη (που αποφέρει πολύ λίγα κέρδη)
Σεβνταλούκια : αγάπες, ερωτικές περιπέτειες
Οβά, πληθυντ, : οβάδας & οβάδες (απ το τουρκικό Ova) : πεδινός τόπος.
Αποδελά̤ζω και αποφελάζω : (εκ του προθέματος από και του ρήματος δελά̤ζω. Επι κόμης, ή νήματος : διαλύω, ξεδιαλύω, ξεμπερδεύω, ξεδιαλύω το μπερδεμένο

Πηγές :
1. Ιστορικόν Λεξικόν της Ποντικής Διαλέκτου - † Ανθίμου Παπαδόπουλου - Αρχείον Πόντου – Επιτροπής Ποντιακών Μελετών
2. Επίτομον λεξικόν της αρχαίας Ελληνικής γλώσσης, Π.Χ. Δορμπαράκη
3. Τα τραγούδια του Ποντιακού λαού "Πολύτιμο κεφάλαιο της λαογραφίας μας"

Print