Η οικογένεια του Κωστή Θεοφυλάκτου - Θωμάς Στεργιάδης, Ρόζα Μαυροπούλου, Άννα Θεοφυλάκτου, Σοφία Θεοφυλάκτου, Κωστής Θεοφύλακτος Τραπεζούντα 1908
Η οικογένεια του Κωστή Θεοφυλάκτου. Από αριστερά Θωμάς Στεργιάδης, Ρόζα Μαυροπούλου, Άννα Θεοφυλάκτου, Σοφία Θεοφυλάκτου, Κωστής Θεοφύλακτος Τραπεζούντα 1908.
Η οικογένεια Θεοφυλάκτου υπήρξε μία από τις πιο επιφανείς, εύπορες και δραστήριες οικογένειες του Πόντου, με έδρα την Τραπεζούντα, έχοντας διαδραματίσει καθοριστικό ρόλο στην κοινωνική, εκπαιδευτική και πολιτική ζωή της περιοχής πριν και μετά την ανταλλαγή των πληθυσμών. Η οικογένεια ήταν γνωστή για την οικονομική της ευμάρεια, την οποία αξιοποιούσε συστηματικά για κοινωφελείς σκοπούς. Ο Κωστάκης Θεοφύλακτος κατείχε μια εντυπωσιακή έπαυλη στην Τραπεζούντα, η οποία αποτελεί ιστορικό τοπόσημο και σήμερα στεγάζει το Μουσείο της Τραπεζούντας. Παραδοσιακές ανδρικές & γυναικείες ενδυμασίες (φορεσιές) των Ελλήνων του Πόντου
Θεοφύλακτος Κ. Θεοφυλάκτου (1885–1961): Ήταν μία από τις σημαντικότερες προσωπικότητες της οικογένειας. Γεννημένος στο χωριό Τσίτη της Αργυρούπολης, σπούδασε Ιατρική στην Αθήνα και το Παρίσι και επέστρεψε στην Τραπεζούντα το 1910. Ίδρυσε την πρώτη ιδιωτική κλινική στην Τραπεζούντα, ενώ συμμετείχε ενεργά στη «Φιλόπτωχο Αδελφότητα» και στον φιλεκπαιδευτικό σύλλογο «Ξενοφών».
Υπήρξε αντιπρόεδρος του Εθνικού Συμβουλίου του Πόντου (προσωρινή κυβέρνηση) στο Βατούμ και εξέδωσε την εφημερίδα «Ελεύθερος Πόντος» για την υποστήριξη του αγώνα των Ελλήνων του Πόντου. Μετά την αναγκαστική αποχώρηση από τον Πόντο, η οικογένεια συνέχισε τη σημαντική της δράση στη Θεσσαλονίκη. Ο Θεοφύλακτος Θεοφυλάκτου πρωτοστάτησε στην ίδρυση της Ευξείνου Λέσχης Θεσσαλονίκης (1933) και της Επιτροπής Ποντιακών Μελετών (1927), της οποίας πρόεδρος ήταν ο τελευταίος μητροπολίτης Τραπεζούντας, Χρύσανθος. Ζωντανεύοντας τις μνήμες των Ελλήνων του Πόντου
Άννα Θεοφυλάκτου (1924–2021). Κόρη του Θεοφύλακτου και της Ιφιγένειας Κογκαλίδου, υπήρξε μια σπουδαία μορφή της ποντιακής κοινότητας. Ήταν η πρώτη γυναίκα οφθαλμίατρος στη Μακεδονία και η πρώτη γυναίκα οφθαλμίατρος-χειρουργός στην Ελλάδα. Για περίπου μία δεκαετία υπηρέτησε ως πρόεδρος της «Μέριμνας Ποντίων Κυριών» στη Θεσσαλονίκη, ενώ το 1992 βραβεύτηκε από την Ακαδημία Αθηνών για το κοινωφελές της έργο. Η οικογένεια Θεοφυλάκτου, μέσα από τις δράσεις των μελών της, αποτελεί διαχρονικό σύμβολο της πνευματικής καλλιέργειας και της αδιάλειπτης προσφοράς των Ελλήνων του Πόντου τόσο στην ιδιαίτερη πατρίδα τους όσο και στη μετέπειτα πατρίδα τους, την Ελλάδα.
Ποντι(α)κή Ιστορία & Λαογραφία – Βασίλειος Β. Πολατίδης – www.kotsari.com