Νικηφόρος Δράμας 1916 Αναμνηστική Οικογενειακή φωτογραφία Ελλήνων απο την Σαφράμπολη του Πόντου

Η αναμνηστική αυτή φωτογραφία αποτελεί συγκινητικό τεκμήριο προσφυγικής μνήμης, καταγράφοντας τη μεταβατική περίοδο της αποκατάστασης των Ελλήνων της Σαφράμπολης στον Ελλαδικό χώρο. 

Καθιστοί από δεξιά, η γιαγιά Κατίνα Παυλίδου, ο παππούς Ιορδάνης Παυλίδης και ο πατέρας της δωρήτριας Χρυσόστομος Παυλίδης. Πάνω, από αριστερά, η μητέρα της δωρήτριας Ευλαμπία Σουτσοπούλου - Παυλίδου, ο αδελφός του πατέρα της Κωνσταντίνος και η σύζυγός του Χαρίκλεια, η αδελφή της Τιτίκα και ο αδερφός του πατέρα της, γιατρός και καλόγερος στο Όρος, Παύλος Παυλίδης. Τα παιδιά Φώτης, Κλεάνθης, Αγαμέμνων και η δωρήτρια, μωρό στην αγκαλιά του πατέρα της. Πηγή: Ιστορικό Αρχείο Προσφυγικού Ελληνισμού, Συλλογή Κιριμλίδου-Παυλίδου Κατίνας.

Ιστορικό & Κοινωνικό Πλαίσιο Ζωντανεύοντας τις μνήμες των Ελλήνων του Πόντου
• Ημερομηνία & Χρονολογία: Στο επάνω μέρος της φωτογραφίας αναγράφεται καθαρά με το χέρι το έτος 1926, δηλαδή λίγα χρόνια μετά την Ανταλλαγή Πληθυσμών (1923).
• Τόπος Εγκατάστασης: Η οικογένεια κατάγεται από τη Σαφράμπολη (περιοχή Παφλαγονίας/Δυτικού Πόντου) και βρίσκεται εγκατεστημένη στον Νικηφόρο Δράμας, έναν από τους κύριους οικισμούς υποδοχής ποντιακών και μικρασιατικών πληθυσμών στην Μακεδονία.
• Συνοχή & Ιεραρχία: Η παρουσία τριών γενεών (παππούδες, γονείς, παιδιά) και του ιερέα της οικογένειας στην πίσω σειρά υπογραμμίζει την ακλόνητη συνοχή, την πίστη και την κοινωνική οργάνωση που διατήρησαν οι πρόσφυγες παρά τις κακουχίες του ξεριζωμού.
Ενδυματολογική & Λαογραφική Ανάλυση Παραδοσιακές ανδρικές & γυναικείες ενδυμασίες (φορεσιές) των Ελλήνων του Πόντου
• Αστικές & Ευρωπαϊκές Ενδυμασίες: Η Σαφράμπολη ήταν σπουδαίο οικονομικό και πολιτισμικό κέντρο. Αυτό αντικατοπτρίζεται στα ρούχα τους: οι άνδρες φορούν ευρωπαϊκά κοστούμια και γραβάτα ή τραγιάσκα, οι νεότερες γυναίκες φορούν κομψά φορέματα εποχής με περιδέραια, ενώ το αγόρι στα δεξιά φοράει το κλασικό «ναυτικό» ναυτοπουλάκι (sailor tunic), δείγμα αστικής επίδρασης.
• Πρεσβύτερη Γενιά & Ιερατείο: Η ηλικιωμένη γυναίκα καθισμένη στα δεξιά διατηρεί τη σοβαρότητα της παραδοσιακής μαυροφορεμένης μορφής της Ανατολής. Ο ιερέας με το καλυμμαύκι δεσπόζει στο δεξί τμήμα, ενσαρκώνοντας τον ρόλο του πνευματικού ηγέτη της οικογένειας.

Ποντι(α)κή Ιστορία & Λαογραφία – Βασίλειος Β. Πολατίδης – www.kotsari.com