Όντες φορείς και ν’ αναλλάεις. Τραγούδι εκ Κρώμνης Πόντου σε καθιστικό ρυθμό
Όντες φορείς και ν’ αναλλάεις τα σοκάκια γελούνε,
΄ς σην στράταν π’ απαντούνε ‘σε κλώσ̆κουνταν και τερούνε.
Ας άσπρα κι α-σα κόκκινα είσαι ζωγραφισμέντ’σα,
και με τα χάρις τη Θεού είσαι τονατεμέντ’σα.
Όντες φορείς και ν’ αναλλάεις. Τραγούδι εκ Κρώμνης Πόντου σε καθιστικό ρυθμό
Τ’ ομμάτα̤ σ’ α-σον ουρανόν αστρόπα κατηβάζ’νε,
πόσα καρδόπα ν-έκαψες και πόσα αναστενάζ’νε.
Λεξιλόγιο:
αναλλάεις = αλλάζεις (ρουχισμό)
σοκάκια = στενοί δρόμοι
στράτα = δρόμος
απαντούνε = απαντούν = συναντούν
κλώσ̆κουνταν και τερούνε = στρέφουν (γυρίζουν) και κοιτάνε με ενδιαφέρον
ζωγραφισμέντ’σα = ζωγραφισμένη
χάρις = χάριτες = χαρές (εννοείς τις ευλογίες)
τονατεμέντ’σα = τονάτεμα = ευτρεπίζω – στολίζω (Εφτάγω το τονάτεμα τη τραπεζί’ = στολίζω το τραπέζι). Δημώδες άσμα (μοιρολόγι) αναφέρει για τον Άδη : Αδά γάμος κ̆ι γίνεται, νυφίτζα κ̆ι στολίεται, τραπέζ’ κ̆ι τονατεύκεται, καυκίν κ̆ι ποτισκάται = (Εδώ στον Άδη γάμος δε γίνεται, νυφούλα δε στολίζεται, τραπέζι δε στολίζεται μηδέ ποτήρι πίνεται).
ομμάτα̤ = μάτια
αστρόπα = άστρα – αστέρια
κατηβάζ’νε = κατεβάζουν (ποιητική εικόνα)
Ποντι(α)κή Ιστορία & Λαογραφία - Βασίλειος Β. Πολατίδης - www.kotsari.com