Αναμνηστική φωτογραφία Ελληνίδας του Πόντου στην Τιφλίδα στα τέλη του 1800

Written by Πολατίδης Βασίλειος. Posted in Ενδυμασίες

ΦΟΤΟΓΡ. В. БАРКАНОВА ВЪ ТΙФΛИСЪ (Φωτογραφείο Β. Μπαρκάνοφ στην Τιφλίδα/Tbilisi) και η χειρόγραφη σημείωση Гречанка (Ελληνίδα). Αναμνηστική φωτογραφία Ελληνίδας του Πόντου στην Τιφλίδα στα τέλη του 1800 Μετανάστευση των Ελλήνων του Πόντου στην Ρωσία

Η φωτογραφία απεικονίζει μια γυναίκα με παραδοσιακή ποντιακή αστική ενδυμασία (ζουπούνα), προσφέροντας πολύτιμα ιστορικά, κοινωνικά και λαογραφικά στοιχεία.
Περιγραφή Ενδυμασίας & Λαογραφική Ανάλυση Ζωντανεύοντας τις μνήμες των Ελλήνων του Πόντου
• Κεφαλόδεσμος: Στο κεφάλι φοράει το χαρακτηριστικό ποντιακό τεπελίκι (ή τάπλα), κεντημένο και κοσμημένο με αλυσίδες από φλουριά (κορδόνια) που πέφτουν στο μέτωπο, καθώς και παρδαλά/μαργαριταρένια σκουλαρίκια.
• Επάνω Ενδύματα: Φοράει βελούδινο κοντέσι (κοντό ζακέτο) σε βαθυκόκκινο/βυσσινί χρώμα με πλούσια χρυσοκεντήματα στα κολάρα και τις μανσέτες. Εσωτερικά διακρίνεται το στήθος με την τραχηλιά (σπαλέρ) ίσως και μεταξωτό λευκό-μπέζ υποκάμισο.
• Μέση & Κάτω Μέρος: Στη μέση είναι δεμένο το λαχόρ' (υφαντή ζώνη/λαχούρι με ανατολίτικα μοτίβα). Το κυρίως ένδυμα – φόρεμα (ζουπούνα) ανασηκώνεται επιδέξια και στερεώνεται στη ζώνη, αποκαλύπτοντας το μάλλον μεταξωτό ύφασμα της εσωτερικής βράκας (σ̌αλβάρ’).
• Κοσμήματα: Διακρίνονται εντυπωσιακά χρυσά περιδέραια (γιορντάνια) στον λαιμό και δαχτυλίδια, που υποδηλώνουν την οικονομική ευημερία.
Ιστορικό & Κοινωνικό Πλαίσιο (πηγή φωτογραφίας) Παραδοσιακές ανδρικές & γυναικείες ενδυμασίες (φορεσιές) των Ελλήνων του Πόντου
• Τόπος & Φωτογράφος: Στο κάτω μέρος αναγράφεται «ΦΟΤΟΓΡ. В. БАРКАНОВА ВЪ ТΙФΛИСЪ» (Φωτογραφείο Β. Μπαρκάνοφ στην Τιφλίδα/Tbilisi) και η χειρόγραφη σημείωση «Гречанка» (Ελληνίδα).
• Αστική Τάξη & Διασπορά: Η Τιφλίδα αποτελούσε σπουδαίο πολιτισμικό και οικονομικό κέντρο στον Καύκασο, όπου άνθιζε η ελληνική ποντιακή κοινότητα. Η ποιότητα των υφασμάτων (βελούδο, μετάξι, χρυσοκλωστές) και ο βιομηχανικός χαρακτήρας του φωτογραφείου υποδεικνύουν μια γυναίκα της εύπορης αστικής ή μεγαλοαστικής τάξης των Ελλήνων του Πόντου και του Καυκάσου τέλη 19ου με αρχές 20ου αιώνα.

Ποντι(α)κή Ιστορία & Λαογραφία – Βασίλειος Β. Πολατίδης – www.kotsari.com