Πανοραμική άποψη της ιστορικής Σινώπης του Πόντου

Πανοραμική άποψη της ιστορικής Σινώπης του Πόντου, μιας από τις αρχαιότερες και σημαντικότερες ελληνικές αποικίες στον Εύξεινο Πόντο (ιδρυμένη από Μιλήσιους τον 7ο αιώνα π.X.), η οποία διέθετε ακμαίο ελληνικό πληθυσμό, πλούσια πνευματική ζωή, εμπορική δραστηριότητα και αξιοσημείωτη αρχιτεκτονική μέχρι τον ξεριζωμό του 1922-1923.

1. Ιστορική και Γεωγραφική Ανάλυση - Η Θεμελίωση στον Χώρο:
Η Σινώπη ήταν χτισμένη σε μια στρατηγική, οχυρή χερσόνησο που έβρεχε ο Εύξεινος Πόντος, προσφέροντας φυσικά λιμάνια που ελέγχανε τους θαλάσσιους εμπορικούς δρόμους. Στην εικόνα διακρίνεται η αμφιθεατρική διάταξη του οικισμού προς τη θάλασσα, η οποία καθόριζε τη ναυτική και αλιευτική παράδοση των κατοίκων της.
Η Αρχιτεκτονική Φυσιογνωμία: Τα πυκνοδομημένα με τα κεραμοσκεπή σπίτια (πολλά εκ των οποίων μαρτυρούν την αστική ευημερία των Ελλήνων εμπόρων και τεχνιτών της εποχής), τα πέτρινα αρχοντικά και τα θρησκευτικά/δημόσια κτίρια συνθέτουν το μωσαϊκό μιας πολυπολιτισμικής κοινωνίας όπου το ελληνικό στοιχείο συνυπήρχε ιστορικά, αφήνοντας βαθύτατα πολιτιστικά αποτυπώματα.
2. Κοινωνιολογική και Πολιτισμική Ανάλυση - Η Μνήμη της Πατρίδας (Αλησμόνητες Πατρίδες). Εικόνες όπως αυτή της Σινώπης δεν αποτελούν απλώς τοπία, αλλά «τόπους μνήμης» για τους πρόσφυγες πρώτης γενιάς και τους απογόνους τους. Αντιπροσωπεύουν την απώλεια μιας ακμάζουσας κοινότητας που διέθετε σχολεία, εκκλησίες, φιλόπτωχες αδελφότητες και έντονη εθνική και πολιτιστική συνείδηση.
Η Μετάβαση και ο Ξεριζωμός: Η Σινώπη, όπως και ολόκληρος ο δυτικός και ανατολικός Πόντος, γνώρισε την δραματική εκδίωξη του ελληνικού πληθυσμού της κατά την περίοδο της Γενοκτονίας και την επακόλουθη Ανταλλαγή Πληθυσμών. Η οπτική αυτή μαρτυρία λειτουργεί ως σύνδεσμος ανάμεσα στο παρελθόν της καθ' ημάς Ανατολής και την νέα εγκατάσταση στον ελλαδικό χώρο, υπενθυμίζοντας τις ρίζες από τις οποίες τροφοδοτήθηκε η ποντιακή ταυτότητα.

Ποντι(α)κή Ιστορία & Λαογραφία – Βασίλειος Β. Πολατίδης – www.kotsari.com