Τὴν 21ην Ἰανουαρίου οἱ ἐκ Τραπεζοῦντος Ἕλληνες στρέφουν εὐλαβικὰ τὴν σκέψη τους στὸν Ἅγιο Εὐγένιο τὸν πολιοῦχο τῆς πρωτεύουσας τῶν Κομνηνῶν. Ὡς προσφορὰ στὴ μνήμη τοῦ Ἁγίου Εὐγενίου, ἡ Ποντιακὴ Ἑστία σὲ αὐτὸ τὸ τεῦχος της δημοσιεύει τὸ παρὸν ὑπόμνημα τοῦ συνεργάτου τῆς Εὐθυμίου μοναχοῦ τῆς Ἱερᾶς Μονῆς τοῦ Ὁσίου Διονυσίου. Κρίσιμη ἐποχὴ (κατὰ τὸ ἀνθρώπινον) τῆς πάλης μεταξὺ ἐθνισμοῦ καὶ χριστιανισμοῦ ἦταν καὶ ἀπὸ τῶν δυσσεβῶν αὐτοκρατόρων Διοκλητιανοῦ 284-310 καὶ Μαξιμιανοῦ 286-310 των παρανόμων ἀπαχθέστατος καὶ ἐπι μία δεκαετία διαρκέσας ἀμείλικτος κατὰ τῶν χριστιανῶν διωγμός.

Η Νικόπολις (Σιαπίν Καρά Χισάρ ή Σιαπίν Καρά Χισάρ Σαρκί Şebinkarahisar), του Πόντου βρίσκεται προς τα Νότια της Κερασούντας με την οποία συνδέεται με δημόσια οδό από την οποία απέχει περί τα 90 χιλιόμετρα. Αφορμή της κτίσεως της είναι η μάχη η οποία δόθηκε το 66 π.Χ. με τις ακόλουθες συνθήκες.

1. Μετένιν, τουρκική λέξη = μεταλλείο
2. Άστ’ = ενόσω
3. Εδουλεύϊσ̆κεν = δούλευε
4. Επαρινεύκουσαν = απασχολούνταν
5. Σαγιάν, τουρκική λέξη = κύρος, χάρις

Χασ̆χασ̆ίτα
Χόρτο του αγρού (παπαρούνα) με το οποίο μαζί, ανακατεμένο με άλλα χορταρικά όπως τυριζίτας, στρατίτας, κιντέας, σαχταρούτσας κ.ά. παρασκεύαζαν το εύγεστο, μυρωδάτο και θρεπτικό φαγητό χάπσ̆ια το οποίο σε μερικά χωριά λεγόταν αλυκά.

Τσούνα και μιαντή
Στην περιφέρεια Κρώμνης μεταχειρίζονταν την ύβρη αυτή: τσούνα και μιαντή, προς παντός στις γυναίκες σε σοβαρούς καβγάδες. Ήταν μια απ τις πιο σοβαρές ύβρεις και στρεφόταν κατά της ηθικής και της τιμής της υβριζόμενης η οποία παρομοιαζόταν με σκύλα αδιάντροπη, μιασμένη, βρωμερή, μολυσμένη γυναίκα.