"Η Πρωτομαγιά στον Πόντο - Ποντιακή Λαογραφία". Ερχόταν και στον Πόντο η Πρωτομαγιά, μέρα θαυμαστή και όλους με πολλά ήθη και έθιμα, με πολλά μυστήρια και τελετουργικές πράξεις σε όλους σχεδόν τους λαούς.

Το έθιμο τσ' ευδίας γεννήθηκε απ’ τις τοπικές καιρικές συνθήκες του καλοκαιριού στα παρχάρια (βοσκότοπους) του όρους Παρυάδρης – Παρχάρης του ανατολικού Πόντου.

‘Σ σο πρώτον τ’ αναστέναγμα μ’ τα χ̆ιόν͜ια ούλα̤ λύγουν,
τα δάκρα̤ μ’ τρέχ’νε σο χωνόν και τα τσιλίδα̤ βζύουν.

Στα μεγαλυνάρια της ακολουθίας του αγιασμού, προς το τέλος υπάρχει μικρογραφία του Αγίου Ευγενίου του Τραπεζουντίου. Εικονίζεται ο Άγιος Ευγένιος κάτω από διακοσμητικό τόξο βασταζόμενο από δύο κίονες μετά κορινθιαζόντων κιονόκρανων. 

"Αϊ Γιώργην, όσον και να ξεπέφτει, πέντ’ έξι αγίους ακόμ’ αξίζει". Ανάλογη με αυτήν είναι άλλη Νιώτικη παροιμία: “Το χοντροβόλονον, όσον και να ρίεται, πέντ’ έξι βολόν͜ια ακόμα φτάει”.