Φιλική συγκέντρωση στην Βαρενού της Αργυρούπολης του Πόντου αρχές του 1900
Φιλική συγκέντρωση στην Βαρενού της Αργυρούπολης του Πόντου αρχές του 1900.
Η Βαρένου αποτελούσε ένα από τα σημαντικότερα και ιστορικότερα χωριά της επαρχίας Χαλδίας του Πόντου. Βρίσκεται σε στρατηγική θέση, νοτιοανατολικά της Αργυρούπολης, και διαδραμάτισε καθοριστικό ρόλο στη διατήρηση της ποντιακής ταυτότητας, της γλώσσας και της ορθόδοξης πίστης στην περιοχή. Φιλική συγκέντρωση στην Βαρενού της Αργυρούπολης του Πόντου αρχές του 1900
Γεωγραφία και Διοικητική Υπαγωγή - Τοποθεσία: Το χωριό ήταν κτισμένο σε υψόμετρο, σε μια περιοχή με ιδιαίτερο φυσικό κάλλος, χαρακτηριστικό των ορεινών όγκων της Χαλδίας. Υπαγόταν διοικητικά στην επαρχία της Αργυρούπολης (Gümüşhane), η οποία ήταν το κέντρο του μεταλλευτικού και πνευματικού βίου των Ποντίων Ελλήνων. Οι αδελφοί Ευριπίδης (Γερβάσιος), Τιμολέων & Πίνδαρος, απο την Βαρενού της Χαλδίας 1909
Εκκλησιαστική Ζωή και Παιδεία: Η Βαρένου, όπως και τα περισσότερα χωριά της Χαλδίας, διέθετε ακμάζουσα εκκλησιαστική και εκπαιδευτική υποδομή. Εκκλησίες: Οι κάτοικοι της περιοχής ήταν βαθιά θρησκευόμενοι. Στο χωριό και τα πέριξ υπήρχαν ναοί αφιερωμένοι σε αγίους, οι οποίοι αποτελούσαν τον πυρήνα της κοινωνικής ζωής. Το χωρίον Βαρενού της επαρχίας Χαλδίας του Πόντου
Σχολεία: Η παιδεία κατείχε περίοπτη θέση. Τα ελληνικά σχολεία της Βαρένου δεν παρείχαν μόνο στοιχειώδη εκπαίδευση, αλλά λειτουργούσαν και ως θεματοφύλακες της ιστορικής μνήμης και της ελληνικής γλώσσας. Λαογραφικά Σύμμεικτα Πόντου. Ήθη, έθιμα, Γλωσσικά Ιδιώματα, Παροιμίες, Θρύλοι & Παραδόσεις.
Οικονομία και Απασχόληση: Η οικονομική δραστηριότητα των κατοίκων ήταν άρρηκτα συνδεδεμένη με το ορεινό ανάγλυφο της Χαλδίας:
Γεωργία και Κτηνοτροφία: Η κύρια ενασχόληση των κατοίκων ήταν η καλλιέργεια των ορεινών εκτάσεων και η εκτροφή ζώων.
Μεταλλεία: Λόγω της εγγύτητάς της με την Αργυρούπολη, πολλοί κάτοικοι της Βαρένου εργάζονταν στα μεταλλεία αργύρου και μολύβδου, μια δραστηριότητα που καθόρισε την ιστορική εξέλιξη ολόκληρης της επαρχίας. Ζωντανεύοντας τις μνήμες των Ελλήνων του Πόντου
Παράδοση, Ήθη και Έθιμα: Η Βαρένου διακρινόταν για τον πλούσιο πολιτιστικό της χαρακτήρα:
Μουσική και Χορός: Όπως σε όλη τη Χαλδία, ο χορός και η λύρα (κεμεντζές) αποτελούσαν αναπόσπαστο κομμάτι της καθημερινότητας. Οι παραδοσιακοί χοροί της περιοχής χαρακτηρίζονται από λεβεντιά και αυστηρότητα στις κινήσεις.
Διάλεκτος: Οι κάτοικοι χρησιμοποιούσαν την ποντιακή διάλεκτο με τις ιδιαίτερες γλωσσικές επιρροές της Χαλδίας, η οποία θεωρείται από τις πιο συντηρητικές και "αρχαιοπρεπείς" μορφές της ποντιακής γλώσσας.Το χωρίον Βαρενού της επαρχίας Χαλδίας του Πόντου
Ιστορική τύχη: Κατά την περίοδο της Γενοκτονίας των Ελλήνων του Πόντου (1914-1923), η Βαρένου, όπως και τα υπόλοιπα χωριά της περιοχής, υπέστη τις συνέπειες των διωγμών. Μετά την ανταλλαγή των πληθυσμών το 1923, οι κάτοικοι της Βαρένου ξεριζώθηκαν από τις πατρογονικές τους εστίες και εγκαταστάθηκαν σε διάφορες περιοχές της Ελλάδας, μεταφέροντας μαζί τους τη μνήμη, τα κειμήλια και την πολιτιστική τους κληρονομιά, την οποία διατηρούν ζωντανή μέσω των συλλόγων τους μέχρι σήμερα. Παραδοσιακές ανδρικές & γυναικείες ενδυμασίες (φορεσιές) των Ελλήνων του Πόντου Φωτογραφικό υλικό όπως η παρούσα φωτογραφία μπορεί να προέρχεται από Λευκώματα Συλλόγων, προσωπικές συλλογές, αναρτήσεις σε blogs ή sites όπως η Επιτροπή Ποντιακών Μελετών, το Κέντρο Μικρασιατικών Σπουδών, το Εθνικό Κέντρο τεκμηρίωσης και ηλεκτρονικού περιεχομένου, η Εγκυκλοπαίδεια Μείζονος Ελληνισμού, η Εγκυκλοπαίδεια του Ποντιακού Ελληνισμού, η Μέριμνα Ποντίων Κυρίων, δημοσιεύσεις σε βιβλία, περιοδικά και εφημερίδες, το Αρχείον Πόντου κ.ο.κ. και αποτελεί αρχειακό υλικό το οποίο ανήκει πρωτίστως στα εικονιζόμενα πρόσωπα, τις οικογένειες και τους απογόνους τους και κατά συνέπεια σε όλο τον ποντιακό λαό. Μέσω του Kotsari.com προβάλλονται για ιστορικούς και λαογραφικούς εκπαιδευτικούς λόγους, με την όσο το δυνατό πληρέστερη τεκμηρίωση, λεπτομερή αναφορά στα συστατικά στοιχεία προσδιορισμού, χρονολογίας, γεωγραφίας, λαογραφίας (γλωσσικού ιδιώματος), συγγενικών σχέσεων, ενδυματολογίας, ιστορικών συγκυριών και συσχετισμού με άλλο παρόμοιο υλικό από τον Πόντο. Σε κάθε περίπτωση γίνεται μια σοβαρή προσπάθεια ενδυνάμωσης-ενίσχυσης των φωτογραφιών αρχείου με όλα εκείνα τα στοιχεία (ιστορικά και λαογραφικά) τα οποία είναι ικανά να τις παρουσιάσουν στο σήμερα με όσο το δυνατό μεγαλύτερη πληρότητα πληροφοριών και στοιχείων για την καταγωγή και σημασία τους. Στην πλειονότητα τους οι παλιές ασπρόμαυρες φωτογραφίες έχουν επεξεργαστεί και επιχρωματιστεί με σεβασμό στα πρόσωπα που εικονίζονται, στις ενδυμασίες και στα δομικά μέρη της κάθε εικόνας.
Ποντι(α)κή Ιστορία & Λαογραφία – Βασίλειος Β. Πολατίδης – www.kotsari.com
