Ο αοίδιμος Μητροπολίτης Τραπεζούντος Κωνστάντιος Καλπαξίδης 1771-1879
Ο αοίδιμος Μητροπολίτης Τραπεζούντος Κωνστάντιος Καλπαξίδης 1771-1879
Η Μορφή & τα Σύμβολα:
α. Ο γηραιός ιεράρχης απεικονίζεται με την ιερατική του αμφίεση (ράσο, επανωκαλύμμαυκο), κρατώντας στο ένα χέρι το κομβοσχοίνι και στο άλλο τη βακτηρία (ξύλινη ράβδο).
β. Στο στήθος του φέρει το εγκόλπιο της αρχιερωσύνης.
γ, Η εκφραστική, επιβλητική αλλά και πράα μορφή του με τη μακριά λευκή γενειάδα εκπέμπει την πνευματικότητα και το κύρος του «γέροντα» ποιμενάρχη.
Ψηφιακή Επεξεργασία: ειδικά για το χαλί/υφαντό του δαπέδου και τις υφές των ενδυμάτων, η αρχική ασπρόμαυρη φωτογραφία έχει υποστεί ψηφιακή επεξεργασία και επιχρωματισμό.
Βιογραφία & Καταγωγή Τραπεζούντα (Trabzon) Πόντου. Ιστορία, Λαογραφία, Πολιτισμός, Ήθη, Έθιμα, Χοροί & Τραγούδια
• Γέννηση: Γεννήθηκε στην Τραπεζούντα το 1771.
• Μοναχισμός: Εκεί εκάρη μοναχός στην ιστορική Ιερά Μονή Αγίου Γεωργίου Περιστερεώτα, ένα από τα σπουδαιότερα μοναστηριακά και πνευματικά κέντρα του Πόντου.
• Εκλογή: Σε ηλικία 59 ετών, τον Ιούλιο του 1830, χειροτονήθηκε Μητροπολίτης Τραπεζούντος, Υπέρτιμος και Έξαρχος πάσης Λαζικής.
• Μακροβιότητα: Η ποιμαντορία του διήρκεσε σχεδόν μισό αιώνα (1830–1879), καθιστώντας τον μακροβιότερο ποιμενάρχη στην ιστορία της Μητρόπολης Τραπεζούντος! Απεβίωσε στις 15 Απριλίου 1879 σε ηλικία 108 ετών.
Η Μητροπολιτική & Κοινωνική του Δράση. Ο Κωνστάντιος Α΄ θεωρείται ο μεγάλος αναμορφωτής της Τραπεζούντας. Έδρασε σε μια μεταβατική εποχή για την Οθωμανική Αυτοκρατορία (περίοδος των μεταρρυθμίσεων Τανζιμάτ / Χάτι Σερίφ 1839 & Χάτι Χουμαγιούν 1856) και αξιοποίησε κάθε περιθώριο για την προστασία και την ανάπτυξη του ποιμνίου του:
1. Προστασία από την Αυθαιρεσία: Στα πρώτα χρόνια της θητείας του (1831–1836), σε συνεργασία με τα μεγάλα μοναστήρια του Πόντου (Παναγία Σουμελά, Άγιο Γεώργιο Περιστερεώτα, Άγιο Ιωάννη Βαζελώνα), πρωτοστάτησε στην απαλλαγή της περιοχής από την καταπιεστική οθωμανική οικογένεια των Εγιουπλίδων που λυμαινόταν τον τοπικό πληθυσμό.
2. Εκπαιδευτικό Έργο & Παιδεία: Ζωντανεύοντας τις μνήμες των Ελλήνων του Πόντου
α. Έδειξε τεράστιο ενδιαφέρον για τη μόρφωση της ποντιακής νεολαίας.
β. Υπήρξε θερμός υποστηρικτής του περίφημου Φροντιστηρίου Τραπεζούντας.
γ. Μερίμνησε όχι μόνο για την εκπαίδευση των αγοριών αλλά και για την εκπαίδευση των κοριτσιών, ιδρύοντας και ενισχύοντας Παρθεναγωγεία.
3. Ανασυγκρότηση της Ορθόδοξης Κοινότητας:
α. Για να αποτρέψει την προσηλυτιστική δράση των Δυτικών («μισιοναρίων»), αγόρασε οικία πλησίον του ναού του Αγίου Γρηγορίου Νύσσης για να τη μετατρέψει σε Επισκοπείο.
β. Παρότρυνε εύπορους Τραπεζούντιους να αγοράζουν ακίνητα στο κέντρο της πόλης, επαναφέροντας την ελληνορθόδοξη κοινότητα στην καρδιά της Τραπεζούντας.
4. Ο Μητροπολιτικός Ναός: Επί των ημερών του, το 1863, ο επιβλητικός ναός του Αγίου Γρηγορίου Νύσσης καθιερώθηκε επίσημα ως ο Καθεδρικός και Μητροπολιτικός Ναός της Τραπεζούντας.
Φωτογραφικό υλικό όπως η παρούσα φωτογραφία μπορεί να προέρχεται από Λευκώματα Συλλόγων, προσωπικές συλλογές, αναρτήσεις σε blogs ή sites όπως η Επιτροπή Ποντιακών Μελετών, το Κέντρο Μικρασιατικών Σπουδών, το Εθνικό Κέντρο τεκμηρίωσης και ηλεκτρονικού περιεχομένου, η Εγκυκλοπαίδεια Μείζονος Ελληνισμού, η Εγκυκλοπαίδεια του Ποντιακού Ελληνισμού, δημοσιεύσεις σε βιβλία, περιοδικά και εφημερίδες, το Αρχείον Πόντου κ.ο.κ. και αποτελεί αρχειακό υλικό το οποίο ανήκει πρωτίστως στα εικονιζόμενα πρόσωπα, τις οικογένειες και τους απογόνους τους και κατά συνέπεια σε όλο τον ποντιακό λαό. Μέσω του Kotsari.com προβάλλονται για ιστορικούς και λαογραφικούς εκπαιδευτικούς λόγους, με την όσο το δυνατό πληρέστερη τεκμηρίωση, λεπτομερή αναφορά στα συστατικά στοιχεία προσδιορισμού, χρονολογίας, γεωγραφίας, λαογραφία (γλωσσικού ιδιώματος), συγγενικών σχέσεων, ενδυματολογίας, ιστορικών συγκυριών και συσχετισμού με άλλο παρόμοιο υλικό από τον Πόντο. Σε κάθε περίπτωση γίνεται μια σοβαρή προσπάθεια ενδυνάμωσης-ενίσχυσης των φωτογραφιών αρχείου με όλα εκείνα τα στοιχεία (ιστορικά και λαογραφικά) τα οποία είναι ικανά να τις παρουσιάσουν στο σήμερα με όσο το δυνατό μεγαλύτερη πληρότητα πληροφοριών και στοιχείων για την καταγωγή και σημασία τους.
Ποντι(α)κή Ιστορία & Λαογραφία – Βασίλειος Β. Πολατίδης – www.kotsari.com
