Ζευγάρι Ελλήνων Κερασουντίων περί το 1890 φωτογραφίζεται σε φωτογραφικό ατελιέ
Ζευγάρι Ελλήνων Κερασουντίων περί το 1890 φωτογραφίζεται σε φωτογραφικό ατελιέ
Αυτή η φωτογραφία είναι ένα σπάνιο ντοκουμέντο του αστικού Ελληνισμού της Κερασούντας (σημερινό Giresun) του Πόντου το 1890, στην πιο πλούσια περίοδό της. Τότε η πόλη αριθμούσε πάνω από 12.000 Έλληνες, με σχολεία, εμπορικούς οίκους φουντουκιού και φωτογραφικά στούντιο ανταγωνιζόμενα της Τραπεζούντας. Ζωντανεύοντας τις μνήμες των Ελλήνων του Πόντου
Η γυναικεία ενδυμασία - Η Ζουπούνα της Κερασούντας του 1890. Το 1890 η γυναικεία φορεσιά στην Κερασούντα ήταν ακόμα πλήρως παραδοσιακή και δήλωνε κοινωνική θέση:
• Τεπελίκι-Κουρσίν: Το χρυσό, θολωτό δισκοειδές κόσμημα στην κορυφή της κεφαλής, κεντημένο με φλουριά. Το 1890 το φορούσαν μόνο οι αρραβωνιασμένες και οι νεόνυμφες. Ήταν ένα από τα πιο ακριβά κομμάτια της προίκας κάθε κόρης.
• Κατηφές: Το βελούδινο, βαθύ μπορντό σακάκι με φαρδιά χρυσή τρέσα στην μπορντούρα και στα μανίκια. Μέσα το λευκό μεταξωτό καμίς με δαντέλα.
• Ζιπούνα: Ο ποδήρης χιτώνας, ολομέταξος με εμπριμέ φυτικά σχέδια
• Το Ζωνάρι / Ταραπουλούζιν: Εντυπωσιακό κομμάτι, υφαντό στον αργαλειό με πολύχρωμες ριγέ κλωστές, σταυρωμένη μπροστά και τελειωμένη με βαριές ολομέταξες φούντες.
• Τα Κοσμήματα: Οι διπλές σειρές από μαργαριτάρια στο λαιμό, τα σκουλαρίκια και τα δαχτυλίδια ήταν η προσωπική περιουσία της γυναίκας και η τελευταία πινελιά της πανάκριβης και εξαιρετικής της εμφάνισης.
Ο άνδρας - Ο εκσυγχρονισμός του 1890 Εδώ φαίνεται η μεγάλη τομή του 1890. Ο άνδρας έχει ήδη εγκαταλείψει την παραδοσιακή ζίπκα και το σαλβάρι (τα παραδοσιακά ανδρικά ενδύματα).
Φοράει ευρωπαϊκό τριμερές κοστούμι πόλης - σακάκι, παντελόνι, γιλέκο - όπως ντύνονταν οι έμποροι στην Τραπεζούντα και την Κωνσταντινούπολη το 1890. Το γιλέκο του σκούρο μπλε με το πυκνό χρυσό ανθωτό μοτίβο και τα μικρά κουμπιά. Ψηλός λευκός γιακάς, παπιγιόν με καρφίτσα, λουστρίνια παπούτσια - η εικόνα του μορφωμένου, ταξιδεμένου Έλληνα αστού. Η πόζα με το χέρι στην ξύλινη καρέκλα με το κρόσσι είναι η κλασική στάση των στούντιο του Πόντου το 1885-1895.
Τι είναι τελικά η φωτογραφία; Το 1890, με αυτή την επισημότητα, θα μπορούσαμε να υποθέσουμε ότι πρόκειται για φωτογραφία αρραβώνα. Η απόσταση ανάμεσα στα σώματα, τα σοβαρά βλέμματα κατευθείαν στον φακό, η επίδειξη της πλούσιας φορεσιάς - όλα ήταν μέρος του πρωτοκόλλου ίσως για να σταλεί η φωτογραφία σε συγγενείς στην Ρωσία, στην Κωνσταντινούπολη ή στην Ελλάδα. Είναι η εικόνα μιας γενιάς που πίστευε ότι το μέλλον της ήταν εκεί, στην Κερασούντα. Μια γενιά που σε 30 χρόνια θα έπαιρνε τον δρόμο της προσφυγιάς. Γι' αυτό τέτοιες φωτογραφίες του 1890 σώθηκαν ραμμένες μέσα σε στρώματα και σήμερα φυλάσσονται ως ιερά κειμήλια. Παραδοσιακές ανδρικές & γυναικείες ενδυμασίες (φορεσιές) των Ελλήνων του Πόντου
Ποντι(α)κή Ιστορία & Λαογραφία - Βασίλειος Β. Πολατίδης - www.kotsari.com
