Στο χωριό Μπάλτζανα επικρατούσε πρόληψη ότι η ανομβρία προλαμβάνεται με το φόνο των φιδιών προς εξιλεασμό του προστάτου της γεωργίας Αγίου Γεωργίου και Αγίου Θεοδώρου.
Στις 24 Ιουνίου τ’ Αελιτρουπί δηλαδή Ηλιοτροπίου οπότε αρχίζει να τρέπεται ο ήλιος, άναβαν στις αυλές τους φωτιές και αλατοκλάδα̤ (κλαδιά έλατου) και πηδούσαν από πάνω. Προτιμούσαν μάλιστα τα φρεσκοκομμένα κλαδιά για να τσαρτσαρίζ’νε.
Βαρέα φογούντανε το ποράν’ τα κορτσόπα,
κι άμον πουλόπα κρύφκουν σα σούχα τα φυλλόπα.
Η Τρυγόνα με τ’ αντζία η Τρυγόνα η Τρυγόνα,
πά͜ει σ’ ορμάν’ σερεύ’ τσατσία, η Τρυγόνα η Τρυγόνα.
Το χωρίον Χαλχατζή βρίσκεται δυτικά του Μαδέν και σε απόσταση 15 χιλιομέτρων. Ο δρόμος περνούσε από το τουρκικό χωριό Εζέρ, παράλληλα με το κατερχόμενο ομώνυμο ποταμάκι.
Της Κρώμνης τα μεν προς βορρά οροπέδια αποτελούν το υψηλότερο μέρος της πάνω από την Τραπεζούντα ορεινής χώρας, υπό την οποία είναι από δυτικά προς ανατολικά η Ματσούκα, η Λαχαρανή, η Σάντα και τα Σούρμενα.