• Home
  • Γλώσσα
  • Λαογραφικά γλωσσικά σύμμεικτα Σαντάς

Λαογραφικά γλωσσικά σύμμεικτα Σαντάς

ποντιακή,γλώσσα,σάντα,επτάκωμος΄Σ σα 1900 τη χρονίας, την Άνοιξην, επήγαμε 'ς σου Σαντά, η μητέρα μ' η Ευρύκλη, ο Σταύρης ο Χαλπαναγιάτογλης, ο άντρας-ι-μ' , κι' εγώ. Εμείς, η οικογένεια τη πατέρα μ', έμες Σαντέτ', άμα εζήναμε ΄ς σην Τραπεζούνταν, ΄ς σην Δαφνούνταν. Η μητέρα μ' ζατί εγεννέθεν 'ς σην Τραπεζούνταν κι άς έτον κι ατέ Σαντέτσα. Τη Νικολή τη Τια̤μιρτζόγλη θυαγατέρα έτον.

Ας αφήνομε ντο έτον από γεννετής έξυπνος και τετραπέρατος, έτον και αντάρτισσα ντο λέγ'νε. Κάν'ναν 'κ̌ι' λογαρίαζεν 'ς σο σωστόν κεκά. Έναν έξεργον ημέραν, Κερεκή θα έτον, ο χορόν εγουρεύτεν " ΄Σ σ' αλώνια̤, ΄ς σο χωρίον". Η μητέρα μ' η Ευρύκλη τερεί 'ς σο χορόν χορεύ'νε μανάχον αγούρ'. Τερεί και 'ς σην σάρ' τη εγκλησίας οπίσ' στέκ'νε οι γαρήδες και τερούν. Πού να χορεύ'νε ; Να χορεύ'νε οι γαρήδες με τ' αγούρτς ; !!! Επαλαλώθες ; Εντροπή και τρανόν εντροπή.

Δείτε το σχετικό βίντεο για τα Λαογραφικά γλωσσικά σύμμεικτα Σαντάς

΄Σ σ' αγούρτς ανάμεσα χορεύ' κι ο Γιάννες τ' Ανούσας κι η γαρή ατ' η Μαρία τη Πελαϊας τσ̌ιτίζ' ας σοί γαρήδας αναμεσά και τερεί τον άντραν ατς. Εμείς πα, η μητέρα μ' η Ευρύκλη, ο Σταύρης άντρας-ι-μ' κι' εγώ, χορεύομε. Πιλια̤μπίρ εξέβεν ας σον χορόν η μητέρα μ', επήεν επέρεν την Μαρίαν τη Πελαϊας κι' εσέγκεν ατεν 'ς σο χορόν, 'ς σο χ̌έρ' τη Γιάννε τ' αντρού ατς. Οι χωρέτ' τερούν και θαμάουνταν. Ατό πα ίνεται ; Να χορεύ' Σαντέτσα γαρή με τον άντραν ατς ; Χα, ! θα χαλάεται ο κόσμον !  Η μάρ'σα η Μαρία ας σην εντροπήν ατς εκοκκινίασεν. Χορεύ' και πάει άμα κρατεί τον πρόσωπον ατς κλωσμένον σ' άλλ' το μέρος να μη λέγ'νε οι χώρα : "τερεί τον άντραν ατς και 'κ̌' εντρέπεται".

Τ' άλλ' την Κερεκή ξάν ο χορόν εγουρεύτεν, η λύρα εκαϊνάεψεν και τη Τσια̤ρκιάζ' ο Γιάννες, ο λυριτσής, γυροκλώσ̌κεται, άμον πάμπουρος και κλώθ' τον χορόν. Οι δια̤βόλ' εσυνεσέβαν την μητέρα μ' την Ευρύκλην. Πιλια̤μπίρ εξέβεν ας σον χορόν, έρπαξεν τα γαρήδας, κορίτσ̌ια̤, σουμαδεμέντς, νεόπαντρους νυφάδες, μεσοκαιρίτς και εσέγκεν ατς ΄ς σον χορόν. Την πίστη σ' ! Οι γαρήδες ντο είναι ; Χτήνια ; Άϊντε χορέψ'τεν. Όλ' έρθαν κι' επέμ'ναν άμα τσί τολμά κάτ' να λέει, η Ευρύκλη έν' φωτία και νύφε τη μουχτάρ', τη Συμεών τη Λιάν. Απ' ατότε κι υστερία οι γαρήδες 'ς σου Σαντά εχόρευαν με τ' αγούρτς σ' όλια̤ τα χορόντας ντ' εϊνουσαν ΄ς σο χωρίον. Έτον η πρώτη φεμιλιστική – πως λέτ' ατο ; - επανάσταση ΄ς σην Σαντάν.

Δείτε ένα βίντεο σχετικό με την ετυμολογία του ονόματος Σαντά

ένοπλοι,σανταίοι,αντάρτες,επτάκωμος,σάντα Να ζείς, Ευρύκλη, έλεγαν οι γαρήδες. Εσύ να μη έσ', ακόμα άμον μουσκάρια̤ θα έμες. Και σωστά έλεγαν. Οι γαρήδες πα ανθρώπ' είναι. Ψέματα λέω ; Κι απ' ατότε κι αν' πολλά χρόνια̤ 'κ̌' εδέβαν, ΄ς σα 1903 τη χρονίας, ΄ς σου Σαντά, ΄ς ση Ισ̌χανάντων, η Χάρη τη Τεσέρ' κι η αδελφή ατς η Παρθένα εχόρευαν το σέρρα – χορόν με τον λυριτσήν τον Τσ̌ια̤ρκιά̤ζ' τον Γιάννε. Τα χαράντας, χωρίς την Χάρην και την Παρθέναν 'κ̌ι' εϊνουσαν. Εχόρευαν με τα τσ̌αρούχ̌ια̤ κι εθάρ'νες τα ποδάρια̤ 'τουν ΄ς σην ηήν 'κ̌ι' πατούνε. Εζέλευαν ατς κι οι αγούρ'. Αοίκον θάμαν χορόν κανείς 'κ̌ι' εχόρευεν. Ε, μάρ'σα Χάρη και Παρθένα ! Ε, μαύρε Τσ̌ια̤ρκιά̤ζ ! Έφαε σας το χώμαν !!!

Δείτε ένα βίντεο σχετικό με την ηρωϊκή Σαντά του Πόντου

 

 

Pin It

Print

Add comment


Security code
Refresh

ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ