• Home
  • Γλώσσα
  • Ταβή ή Ταβί, το Τάβισμα. Ανάλεκτα εκ της μεσαιωνικής γλώσσης του Πόντου

Ταβή ή Ταβί, το Τάβισμα. Ανάλεκτα εκ της μεσαιωνικής γλώσσης του Πόντου

Γλωσσολογικά,σημασιολογικά,ετυμολογικά,πόντου,μεσαιωνική,γλώσσα,τουρκική,αραβική,dava,νταβάς,ταβή,ταβί,νταβά,δαβατζής,νταβατζής,ταβατζής,κεραμέως,ταβίζωΠερί της μεσαιωνικής γλώσσης του Πόντου - Γλωσσολογικά, σημασιολογικά και ετυμολογικά Πόντου

Ταβή ή Ταβί.
Η λέξη προέρχεται απ την τουρκική και αραβική dava που σημαίνει έριδα, φιλονικία, δίκη. O Miklosich στο σύγγραμμα του Die Turkischen element in den Sudost und ost europaischen sprachen, (Το τουρκικό στοιχείο στις γλώσσες της Νοτιοανατολικής και Ανατολικής Ευρώπης ) Halfte σελ 100 , δίνει παράγωγα στην νέα Ελληνική τις λέξεις : Νταβά και Δαβατζής (νταβατζής). Στα Κυπριακά, ταβατζής είναι ο ενάγων ο απαιτητής.

Την τελευταία αυτή τοποθέτηση με τον τύπο “ταβατζής” την βρίσκουμε σε δημοσιευμένο ποίημα υπό του κ Παπαδόπουλου Κεραμέως, ο οποίος σε υποσημείωση του την επεξηγεί με το σχόλιο «actor in judicio» (Ηθοποιός στο δικαστήριο) : «….όποιος δεν αντιστέκει να πάρωμε μητρόπολι, μόν’ ταβατζής άς γένη…»  Μέχρι και σήμερα ακούει κανείς στην ποντιακή διάλεκτο τις λέξεις ταβατζής και ταβίζω. Σημειωτέον ότι οι λέξεις αυτές στην νεοελληνική διαφύλαξαν στην αρχική τους σημασία.
Παραδείγματα γραπτού λόγου :
Είχανε με τον υιόν μου ταβή = φιλονίκησαν (είχαν δίκη) με τον γιό μου
Και επαίδευεν το ταβή = εγκατέλειψε την φιλονικία (την δίκη)
Επήκα ταβή = είχα φιλονικία (δίκη)
Επαιδέβα το ταβή = εγκατέλειψα την φιλονικία (δίκη)

Πηγή : Οδυσσέας Λαμψίδης, Ποντιακά Φύλλα τεύχος 11ον - Ποντιακή διάλεκτος (Μεσαίωνας)

Add comment


Security code
Refresh

ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ