Οι τελευταίες ημέρες της Ριζούντας του Πόντου, του κ. Φίλιππου Παππά
Οι τελευταίες ημέρες της Ριζούντας του Πόντου, του κ. Φίλιππου Παππά
Οι συνέπειες της Ρωσσικής επαναστάσεως του 1917 δεν άργησαν να γίνουν οδυνηρά αισθητές εις την Ρωσσοκρατουμένην περιφέρειαν του Πόντου. Τα νικηφόρα —έναντι της Τουρκίας— Ρωσσικά στρατεύματα με το σύνθημα «νταμόϊ» (=οίκαδε- = επιστροφή στο σπίτι-οπισθοχώρηση) απεσυνετίθεντο με γοργόν ρυθμόν, οι στρατιώται άφιναν στην διάθεση των Τούρκων το τεράστιο πολεμικό υλικό όλου του μετώπου και λεηλατούσαν και πυρπολούσαν πολλάκις, πόλεις και χωρία που αντάμωναν στό δρόμο της επιστροφής των. Μένει ζωηρά στη μνήμη μου η πυρκαϊά της γενέτειρας μου. 'Ηταν Φεβρουάριος του 1918. Ουραναμήκεις φλόγες καλύπτουν τον ουρανόν, καίγονταν η αγορά από όλα τα μέρη. Οι Ρώσσοι δεν άφηναν να πλησιάση κανείς, παρακολουθώντας ως άλλοι Νέρωνες το τραγικό θέαμα της καταστροφής. Έτσι μέσα σε δέκα ώρες ιδιοκτησίες και εμπορεύματα έγιναν παρανάλωμα του πυρός. Όμως το κακό δεν σταμάτησε εδώ, ο τόπος έμεινεν ακυβέρνητος. Οι Τούρκοι επωφελούμενοι της ευκαιρίας ωργάνωσαν ανταρτικά σώματα «Τσέτες» τα οποία συνεπλήρωναν την καταστροφήν. Τόσον δε είχον αποθρασυνθή που δεν εσεβάσθησαν και μερικά Τουρκοχώρια. Οι Έλληνες ευρισκόμεθα εις πλήρη απόγνωσιν. Θρήνος και οδυρμός σε κάθε Ελληνικό σπίτι. Σαν σανίδα σωτηρίας απετάθημεν και πάλιν στον Μητροπολίτην Τραπεζούντος Χρύσανθον ζητούντες τρόπον σωτηρίας, αλλ' η απάντησις του μεγάλου εκείνου Ιεράρχου την φοράν αυτήν ήταν απελπιστική. Εις την επιστολήν του, την οποίαν απηύθυνε προς τον αδελφόν μου Δημήτριον, Πρόεδρον κατά την περίοδον εκείνην του Ελληνοτουρκικού Κομιτάτου, έγραφε μεταξύ άλλων και τα εξής : «....Η εχεμύθεια επιβάλλεται ιδία τώρα, οπότε η χαώδης κατάστασις δεν επιτρέπει εισέτι να χαράξωμεν σαφή και ωρισμένην πολιτικήν. Η κρίσις εξακολουθεί και φως ουδαμόθεν ! «....Το μέτωπον εκκενούται χωρίς να έρχωνται ακόμη νέα στρατεύματα. Προσπαθήστε να συγκρατήσετε την κατάστασιν μέχρι νεωτέρας ειδήσεως.
† Ο Τραπεζούντος Χρύσανθος»
Οι τελευταίες ημέρες της Ριζούντας του Πόντου, του κ. Φίλιππου Παππά - Πηγή: Ποντιακή Εστία 1958
Ποντι(α)κή Ιστορία & Λαογραφία - Βασίλειος Β. Πολατίδης - www.kotsari.com
