• Home
  • Ιστορία
  • Η Κατάθεση του θεμέλιου λίθου της Κεντρικής Σχολής της Σάντας απο τον Μητροπολίτη Ροδοπόλεως Κύριλλο το 1910 και η δωρεά του

Η Κατάθεση του θεμέλιου λίθου της Κεντρικής Σχολής της Σάντας απο τον Μητροπολίτη Ροδοπόλεως Κύριλλο το 1910 και η δωρεά του

Τελετή καταθέσεως θεμελίου λίθου της Κεντρικής Σχολής της Σάντας υπο του Μητροπολίτου Ροδοπόλεως Κύριλλου - Θέρος 1910Δωρεὰ Μητροπολίτου. Στην στήλη "Εγχώρια - Ειδήσεις" του φύλλου Σεπτεμβρίου του 1910 της εφημερίδος Φάρος της Ανατολής διαβάζουμε την ακόλουθη είδηση: Ἐγράψαμεν εἰς προηγούμενον ἡμῶν φύλλον ὅτι ἡ Α. Σ(*). ὁ Μητροπολίτης Ροδόπόλεως κ. Κύριλλος κατέθηκεν ἐν μεγαλοπρεπεῖ τελετῇ καὶ πανδήμῳ πανηγύρει τὸν θεμέλιον λίθον τῆς ἐν Σάντᾳ ἱδρυομένης Κεντρικῆς Σχολῆς.

Ἤδη εὐχαρίστως πληροφορούμεθα ὅτι ἡ Α. Σ. ὁ Μητροπολίτης δίδων τὸ παράδειγμα ἐδήλωσεν ὅτι ὁρίζει ὡς τακτικὴν ἰσόβιον συνδρομήν του ὑπὲρ τῆς ἱδρυομένης Σχολῆς εἴκοσι λίρας Τουρκίας ἐτησίως. Ἡ ἐν λόγῳ δωρεὰ εἶνε ἀξία λόγου τοσούτῳ μᾶλλον καθ' ὅσον ἐὰν ἀναλογισθῇ τις τὸ ἰσχνὸν τῶν πόρων τοῦ γενναιοφρόνος Μητροπολίτου διὰ τὴν οἰκονομικὴν καχεξίαν τῆς ἐπαρχίας του, δὲν δύναται ἢ νὰ ἀνομολογήσῃ ὅτι ἡ δωρεὰ εἶνε μεγίστη καὶ τιμᾷ τὸν οὕτως πατρικῶς ὑπὲρ τῆς μορφώσεως τοῦ πνευματικοῦ του ποιμνίου μεριμνῶντα ἱεράρχην. Ἀλλὰ ἡ δωρεὰ αὕτη, ὅσον καθ' ἑαυτὴν σημαντικὴ καὶ ἐπίκκαιρος, καὶ ἡ προθυμία τῶν κατοίκων διὰ τὴν ἀνέγερσιν τοῦ οἰκήματος τῆς Σχολῆς οὐδόλως ἐπαρκεῖ διὰ τὴν κανονικὴν καὶ ἀπρόσκοπτον αὐτῆς λειτουργίαν, ἐὰν δὲν προσέλθωσιν ἐπίκουροι καὶ οἱ ἐν τῇ ξένῃ πατριῶται, ὧν τινες δύνανται γενναιότερα ποσὰ νὰ συνεισενέγκωσιν, ἀρκεῖ νὰ ὑπάρχῃ ἡ πρὸς τοῦτο καλὴ θέλησις. Ἐλπίζομεν ὅτι οἱ φιλόμουσοι Σανταῖοι, οἱ τοσαύτην προθυμίαν ἐπιδειξάμενοι διὰ τὴν κεντρικὴν αὐτῶν σχολήν, θὰ ἐξασφαλίσωσι καὶ τὴν λειτουργίαν αὐτῆς διὰ γενναίων συνεισφορῶν, ἔχοντες ὡς παράδειγμα τὸν Μητροπολίτην αὐτῶν.
Πηγή: Εφημερίδα Φάρος της Ανατολής 1910 - Στο παραπάνω κείμενο έχει διατηρηθεί ο αρχικός τύπος γραφής και δημοσίευσης σε πολυτονικό.  (Α.Σ.*) = Αυτού Σεβασμιότης / Σεβασμιότατος τίτλος μητροπολιτών της Ορθοδόξου Ανατολικής Εκκλησίας.

Η Κεντρική Σχολή της Σάντας (γνωστή και ως Αστική Σχολή ή Ελληνική Σχολή της Σάντας) υπήρξε το ανώτερο εκπαιδευτικό ίδρυμα της Επτάκωμης Σάντας του Πόντου, το οποίο συγκέντρωνε τους μαθητές από όλες τις ενορίες της περιοχής μετά την ολοκλήρωση των βασικών τους σπουδών.

Εκπαιδευτική Οργάνωση και Δομή
• Επιλογή έδρας. Η σχολή λειτούργησε στην ενορία Ισχανάντων, η οποία αποτελούσε τη δεύτερη μεγαλύτερη ενορία της Σάντας (μετά του Πιστοφάντων) και βρισκόταν σε κεντρικό σημείο, διευκολύνοντας την πρόσβαση των μαθητών από τους επτά οικισμούς.
• Βαθμίδα εκπαίδευσης. Ενώ κάθε μία από τις επτά ενορίες της Σάντας (Πιστοφάντων, Ζουρνατσάντων, Τσακαλάντων, Ισχανάντων, Κοσλαράντων, Πινατάντων, Τερζάντων) διατηρούσε δικό της δημοτικό σχολείο για τα πρώτα γράμματα, η Κεντρική Σχολή λειτουργούσε ως πλήρης Αστική Σχολή (αντίστοιχη του σχολαρχείου/ημιγυμνασίου της εποχής).
• Στενή σύνδεση με την Εκκλησία. Όπως συνέβαινε σε ολόκληρο τον Πόντο, το σχολικό κτίριο ανεγέρθηκε δίπλα στην κεντρική εκκλησία της ενορίας (Αγία Κυριακή), η οποία αναλάμβανε σε μεγάλο βαθμό τη συντήρηση και την εποπτεία του.

Εφημερίδα Φάρος της Ανατολής - φύλλο 1910Πνευματικό Κλίμα και Συνεισφορά
• Ανάπτυξη της παιδείας. Την βάση για την συστηματική οργάνωση των σχολείων της Σάντας έθεσε στα μέσα του 19ου αιώνα ο λόγιος και εκπαιδευτικός Γεώργιος Κ. Παπαδόπουλος (Κυριακίδης), ο οποίος περιόδευσε στις ενορίες της Σάντας, κινητοποιώντας τους ιερείς και τους προκρίτους για την ανέγερση σχολείων.
• Εκπαιδευτικό προσωπικό. Στη σχολή δίδαξαν αξιόλογοι δάσκαλοι, συχνά απόφοιτοι του περίφημου Φροντιστηρίου Τραπεζούντας, μεταλαμπαδεύοντας υψηλού επιπέδου κλασική και εγκύκλια παιδεία.
• Εθνική συνείδηση. Οι Σανταίοι έδιναν τεράστια σημασία στην ελληνική παιδεία ως μέσο διατήρησης της ταυτότητάς τους, φτάνοντας στο σημείο να αρνούνται την εισαγωγή της τουρκικής γλώσσας στο πρόγραμμα διδασκαλίας των σχολείων τους.

Το Τέλος και η Συνέχεια - Η λειτουργία της Κεντρικής Σχολής διακόπηκε βίαια τον Σεπτέμβριο του 1921, κατά την επίθεση των κεμαλικών δυνάμεων, τον εκτοπισμό των κατοίκων και την καταστροφή της Σάντας. Ωστόσο, η αγάπη των Σανταίων για τα γράμματα συνεχίστηκε αμέσως μετά την προσφυγιά στην Ελλάδα, όπου οι διασωθέντες ίδρυσαν άμεσα σχολεία στη Νέα Σάντα Κιλκίς, ακόμη και κάτω από τις δύσκολες συνθήκες της εγκατάστασης και αργότερα της Γερμανικής Κατοχής

Ποντι(α)κή Ιστορία & Λαογραφία - Βασίλειος Β. Πολατίδης - www.kotsari.com 

Pin It

Print

Add comment


Security code
Refresh

ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ