Η Οικογένεια του Ιμεραίου Τραπεζίτη Ιωάννου Φωστηρόπουλου στα Ιεροσόλυμα - ο μικρός είναι ο Γιάγκος Φωστηρόπουλος μετέπειτα πρόεδρος της Παμποντιακής Αθηνών

Written by Πολατίδης Βασίλειος. Posted in Ιστορία

Αυτή η εξαιρετικά σπάνια, επιχρωματισμένη φωτογραφία αποτελεί ένα ανεκτίμητης αξίας οικογενειακό και ιστορικό κειμήλιο.

Αποτυπώνει την οικογένεια του επιφανή Ιμεραίου τραπεζίτη Ιωάννου Φωστηρόπουλου κατά τη διάρκεια ή επ’ ευκαιρία του προσκυνήματός τους στους Αγίους Τόπους (Ιεροσόλυμα), μια πράξη με βαθύ θρησκευτικό και κοινωνικό συμβολισμό για τους Έλληνες του Πόντου (οι προσκυνητές των Ιεροσολύμων αποκτούσαν παραδοσιακά τον τιμητικό τίτλο του «Χατζή»).
1. Ενδυματολογική & Κοινωνική Ανάλυση - Η φωτογραφία παρουσιάζει ένα εξαιρετικό μωσαϊκό ενδυματολογικών ρευμάτων της εποχής, αντικατοπτρίζοντας τις διαφορετικές γενιές, τις παραδόσεις και τις ευρωπαϊκές επιρροές εντός της ίδιας οικογένειας: Ίμερα Χαλδίας Πόντου - Ιστορία, Γεωγραφία, Λαογραφία, Πολιτισμός, Θρησκεία, Ήθη, Έθιμα, Γλώσσα - Παραδόσεις
• Ο Ιωάννης Φωστηρόπουλος (Δεξιά): Δεξιά εικονίζεται ο γενάρχης/πατριάρχης Ιωάννης Φωστηρόπουλος, με τη λευκή γενειάδα, το μπαστούνι και την παραδοσιακή ανδρική παλιά αυθεντική ποντιακή ενδυμασία με το χαρακτηριστικό κάλυμμα κεφαλής το φέσι με το τσαρκούλ’ (μαντήλι) δεμένο τριγύρω καθώς και το βαρύ πανωφόρι. Η παρουσία του εκπέμπει κύρος, σοβαρότητα και την αδιαμφισβήτητη αρχοντιά της οικογένειας.
• Ο ιερέας (Στο Κέντρο): Στο κέντρο δεσπόζει η επιβλητική μορφή του ιερέα με το ράσο, το καλυμμαύκι και τη φροντισμένη γενειάδα, υπογραμμίζοντας τον ιερό χαρακτήρα της περίστασης και το βαθύ θρησκευτικό συναισθηματισμό του ταξιδιού στα Ιεροσόλυμα.
• Η μεγαλύτερη Γυναίκα (Αριστερά): Φορά παραδοσιακά/τοπικά ενδύματα με διπλή μαντήλα δεμένη στο κεφάλι και τον λαιμό (χωρίς τάπλα). Φορά κοντογούνι/κατηφέ και ποδιά/φοτά, εκπροσωπώντας την πιστή διατήρηση της ποντιακής παράδοσης και του ήθους. Παραδοσιακές ανδρικές & γυναικείες ενδυμασίες (φορεσιές) των Ελλήνων του Πόντου
• Η νεαρή Γυναίκα (Πίσω Αριστερά): Στέκεται όρθια, ντυμένη με ένα κομψό, σκουρόχρωμο ευρωπαϊκό φόρεμα της αστικής μόδας των τελών του 19ου αιώνα, με ψηλό γιακά. Αποτελεί το δείγμα της νεότερης γενιάς που υιοθετεί την αστική ευρωπαϊκή αισθητική.
• Ο μικρός Γιάγκος Φωστηρόπουλος (Μπροστά Δεξιά): Ο μικρός Γιάγκος (μετέπειτα διακεκριμένη προσωπικότητα και πρόεδρος της Παμποντιακής Ενώσεως Αθηνών) στέκεται στο προσκήνιο, ντυμένος με ένα εξαιρετικά προσεγμένο ευρωπαϊκό παιδικό κοστούμι (σακάκι, παντελόνι, γραβάτα/πουκάμισο) κρατώντας το καπέλο του. Η εικόνα του προαναγγέλλει την πορεία του ως μέλος της ηγετικής αστικής τάξης του ελληνισμού.
2. Ιστορικό & Οικονομικό Πλαίσιο
• Η Καταγωγή από την Ίμερα: Η Ίμερα του Πόντου υπήρξε κοιτίδα σπουδαίων προσωπικοτήτων, γραμμάτων και εμπορίου. Η πορεία του Ιωάννου Φωστηρόπουλου από την Ίμερα στην Τραπεζούντα γύρω στο 1880 συμβαδίζει με τη γενικότερη μετακίνηση των δραστήριων Ποντίων προς τα μεγάλα αστικά και εμπορικά κέντρα.
• Η Τράπεζα Φωστηρόπουλου στην Τραπεζούντα: Η ίδρυση του εμπορικού, δανειστικού γραφείου και στη συνέχεια της Τράπεζας Φωστηρόπουλου μαζί με τα παιδιά του, συνέπεσε με τη χρυσή εποχή της Τραπεζούντας ως κοσμοπολίτικου εμπορικού κόμβου της Μαύρης Θάλασσας. Το γεγονός ότι το κτίριο της Τράπεζας διασώζεται μέχρι σήμερα (στεγάζοντας το κεντρικό ταχυδρομείο της πόλης) αποτελεί ζωντανή απόδειξη της αρχιτεκτονικής και οικονομικής κληρονομιάς που άφησε η οικογένεια. Ζωντανεύοντας τις μνήμες των Ελλήνων του Πόντου
• Η Μεταγενέστερη Προσφορά (Γιάγκος Φωστηρόπουλος): Ο μικρός της φωτογραφίας, Γιάγκος Φωστηρόπουλος, κουβαλώντας αυτή την βαριά παρακαταθήκη, διαδραμάτισε πρωταγωνιστικό ρόλο στην αποκατάσταση, συσπείρωση και διατήρηση της μνήμης του ποντιακού ελληνισμού στην Ελλάδα, ως πρόεδρος της Παμποντιακής Ενώσεως.
3. Συμπεράσματα: Η φωτογραφία αυτή συμπυκνώνει όλα τα θεμελιώδη στοιχεία του Ποντιακού Ελληνισμού: την βαθιά Ορθόδοξη Πίστη (προσκύνημα στα Ιεροσόλυμα), την οικογενειακή συνοχή, την οικονομική προκοπή και το πέρασμα από την τοπική παράδοση στον ευρωπαϊκό εκσυγχρονισμό. Είναι ένα ντοκουμέντο που τιμά την ιστορία της Ίμερας, της Τραπεζούντας και μιας από τις επιφανέστερες οικογένειές της. Ο Ιμεραίος Χατζη Ιωάννης Φωστηρόπουλος με την σύζυγο του Χρυσάνθη