Ενορία Σαράντων Κρώμνης (Γ. Κανδηλάπτης - Ι. Παρχαρίδης)

Written by Πολατίδης Βασίλειος. Posted in Πόλεις - Περιοχές - Οικισμοί - Χωριά

Ενορία Σαράντων Κρώμνης. Σύμφωνα με τον αείμνηστο δάσκαλο μας κ. Γεώργιο Κανδηλάπτη (Κάνι) το Σαράντων ήταν μία από τις ενορίες της Κρώμνης επι της οδού Ίμερας, Κοχρακοφωλιών – Κρώμνης, στη δεύτερη ομαλή και ανατολική ράχη του όρους Προφήτης Ηλίας απέναντι της Αληθινής και πέρα από το ποτάμι της Μόχωρας.

Εδώ υπήρχε μία από τις 34 κρυφές Εκκλησίες της Κρώμνης που χτίστηκαν για τους κρυπτοχριστιανούς της περιοχής. Μετά το Χάττι Χουμαγιούν και τη φανέρωση της κρυφής χριστιανικής πίστης το 1857, οι εκκλησίες αυτές έπεσαν σε αχρηστία και κατέρρευσαν η μία μετά την άλλη, αφού δεν υπήρχε πια λόγος να χρησιμοποιούνται ή να ανακαινίζονται. Η μοναδική εκκλησία που σώθηκε ως τη δεύτερη δεκαετία του αιώνα μας. Ήταν η Παλαιά Παναγία στη συνοικία Σαράντων της Κρώμνης. Σωζόταν Ιερός Ναός σε κατακόμβη κάτω από αχυρώνα των άλλοτε Κρυφών (Κλωστών), Κρωμναίων. Είχε 20 οικογένειες και Ιερό Ναό των Αγίων Θεοδώρων. Ιστορία του Ελληνισμού στον Εύξεινο Πόντο

Σύμφωνα με τις καταγραφές του Α. Ι. Παρχαρίδη, η ενορία Σαράντων αποτελούσε μία από τις πιο σημαντικές και αρκετά μεγάλες ενορίες της ορεινής Κρώμνης του Πόντου. Βρισκόταν χτισμένη στη δεύτερη ομαλότητα της δυτικότερης (και υψηλότερης) ράχης της περιοχής, απέναντι από τον οικισμό Αληνικό και πέρα από το ποτάμι της Μόχωρας. Λόγω της γεωγραφικής της θέσης, η ενορία Σαράντων αποτελούσε κομβικό σημείο συγκοινωνίας, καθώς από εκεί ξεκινούσε ευρεία και καλή οδός που συνέδεε την Κρώμνη με τη Γίμερα (μέσω της τοποθεσίας «Κόχρακοφώλι͜α»). Γύρω από τα Σαράντα αναπτύσσονταν κι άλλες μικρότερες ενορίες της Κρώμνης, όπως τα Κωδωνάντων στα βόρεια, τα Ρακάν στα νότια και τα Τσαχματάντων στα βορειοδυτικά. Οι κάτοικοι της ενορίας διατηρούσαν ζωντανή τη χριστιανική τους πίστη, τις ποντιακές παραδόσεις και την κοινοτική οργάνωση μέχρι την περίοδο του ξεριζωμού. Κρώμνη Πόντου (Korom Korum Trabzon) Ιστορία Λαογραφία Πολιτισμός. Χωριά, Τοπωνύμια, Ήθη, Έθιμα, Θρύλοι, Παραδόσεις, Χοροί, Πρόσωπα.