Χωρία Ριζούντος Πόντου - κείμενο του κ. Φίλιππου Παππά
Χωρία Ριζούντος Πόντου - κείμενο του κ. Φίλιππου Παππά
Έν συναρτήσει με την περί Λαζών μελέτην του τακτικού συνεργάτου μας κ. Ι. Σαλτσή, παραθέτομεν σημείωμα του φίλου κ. Φ. Παππά αναφερόμενον εις τοπωνυμίας της περιφερείας Ριζούντος. Εις το Σημείωμα τούτο ο κ. Παππάς, γράφει μεταξύ άλλων και τα εξής: Η Ριζούς επί Βυζαντινών ήταν μία πυκνοκατοικημένη από Έλληνες περιφέρεια. Μετά την πτώσιν του Βυζαντίου και την άλωσιν και της Τραπεζούντος οι Έλληνες της περιφερείας αυτής εξωλοθρεύθησαν από την άγριαν φυλήν των Λαζών και οι εναπομείναντες εξισλαμίσθησαν. Είναι χαρακτηριστικόν ότι οι εξισλαμισθέντες της περιφερείας Ριζούντος-Όφεως, διετήρησαν περισσότερον από πάσαν άλλην περιφέρειαν τα ήθη, έθιμα ακόμη και την γλώσσαν των Ελλήνων προγόνων των. Το ότι όλη η περιφέρεια κατοικείτο από Έλληνας αποδεικνύεται περιτράνως και εκ του γεγονότος ότι όλα τα χωριά αυτής, ανερχόμενα εις εκατόν πεντήκοντα περίπου φέρουν, μέχρι και σήμερον, ελληνικά ονόματα, όπως διεπίστωσα κατά πρόσφατο ταξείδι μου εις την γενέτειρα Ριζούντα. Παραθέτω τον κατάλογο τμήματος μόνον των ως άνω χωρίων: Αντών—Αρών—Αργαλειός—Ατσάνος—Αθηνά—Ακρωτήρ—Άνσερ—Απαντίνος—Βάνε—Βάντρη—Βαράχος—Βέλος—Βασάνδρα—Βάρδα — Βέλκιον — Γούτος—Γλύτσος—Κουλούρος—Κάμπος—Καλοχώρ—Κατέβα—Κατσαράν—Κουγιάτ — Καλωτή—Κοφίνια—Κολέτσα—Καμένια—Κουβάρο;—Καλάμος—Καλοχτέν'—Ξένος—Καφκαμε—Κομέσλι—Κολιανός—Καλοχωράφ—Καλομάννα—Μάγουλα—Μαυροποτάμ' — Γούρι — Δόσμα—Φίλιππος—Μολέβας—Καπαχώρ—Μαχέρια—'Αγιάννης;—Άηπέτρος—Κολονόρος—Χούρτος—Αρκολύκος—Μοιρακάλλος—Φελέκος—Ραξός—Χωματίνος — Τσετσέβα—Γοργόρ—Χαμηλός—Κουκαράς—Κογκαλίνος—Περκάμ'—Κώμη— Φιλίρος — Πίντος—Μανδήλια—Ρέτος—Σέβρος. Μεταξύ αυτών ελάχιστα ίσως να μην είναι καθαρώς ελληνικά ονόματα, πάντως δεν είναι τούρκικα. Άλλωστε είναι γνωστόν ότι επί Βυζαντινών πολλά ονόματα, ανθρώπων και θέσεων, δεν είχον ελληνικήν την παραγωγήν των, πιστεύω δε ότι οι καταγινόμενοι με την Βυζαντινήν Ιστορίαν και τα γράμματα επί ακμής του Βυζαντίου θα είναι εις θέσιν να εξεύρουν την ετυμολογίαν και την καταγωγήν των αγνώστων αυτών ονομασιών.
Φίλιππος Παππάς - Πηγή: Ποντιακή Εστία
Ποντι(α)κή Ιστορία & Λαογραφία – Βασίλειος Β. Πολατίδης – www.kotsari.com
