• Home

Ατά Παζάρ - Νικομήδειας

ατάπαζαρ,νικομήδεια,καράσου,κιρασλί,Κεστανέμπουνάρ,Καράμπελίτ,Τσοπάνγιατάκ,Κουρούτερε,Πάραλη,ΓενήΝτάγ,Αρτίζπελη,Γιασλίκεσκίτ,Σούπατακ,Κουρούμεσε,Τσαλτάβαζ,ΆχταςΤο Ατά Παζάρ ήταν επαρχία της Νικομήδειας της Μικράς Ασίας. Τα Ελληνικά χωριά που κατοικήθηκαν από Ελληνοπόντιους ήταν τα : Κεστανέ μπουνάρ , Κιραζλή, Καρά μπελίτ, δύο χωριά με την ονομασία Τσοπάν γιατάκ, Κουρούτερε, Πάραλη, δύο χωριά με την ονομασία Γενή Ντάγ, Αρτίζπελη, Γιασ̆λίκεσκίτ, Σούπατακ, Κουρούμεσε, Τσ̆αλτάβαζ και Άχτας.

Αυτά τα χωριά αποτελούσαν την επαρχία του Ατά Παζάρ που ονομαζόταν Καράσου. Αρκετοί Έλληνες Πόντιοι κάτοικοι αυτών των χωριών μετακινήθηκαν και εγκαταστάθηκαν στην περιοχή μεταξύ Προύσας και Νικομήδειας. Ο συνολικός Ελληνικός Ποντιακός πληθυσμός της Νικομήδειας πρίν την ανταλλαγή ανερχόταν σε 15.000 ψυχές. Ο υπόλοιπος Ελληνικός πληθυσμός στην περιοχή ανερχόταν στις 70.000 ψυχές επι συνόλου κατοίκων 400.000.

Η καταγωγή των εκτός συνόρων Ελλήνων Ποντίων κατοίκων του Ατά Παζάρ, ήταν η Κορόνιξα της Τραπεζούντος. Η μετακίνηση τους από την Κορόνιξα έγινε το 1840 εξ αιτίας πολύ δύσκολων και χαλεπών εποχών που περνούσαν εκεί. Αρχικά κατευθύνθηκαν προς την περιοχή των Κοτυώρων και εγκαταστάθηκαν στην επαρχία της Φάτσας και συγκεκριμένα στο χωριό Μπουλαμάν όπου έμειναν επι σαράντα χρόνια.
Η ζωή τους στο Μπουλαμάν ήταν δύσκολη. Τους είχε δοθεί ελάχιστη γη προς καλλιέργεια. Αναγκάστηκαν λοιπόν να νοικιάζουν τσιφλίκια από τους τούρκους. Όμως οι τούρκοι ήταν άδικοι. Άφηναν τα κοπάδια τους ελεύθερα και τα ζωντανά τους καταπατούσαν τα χωράφια και κατέτρωγαν τις καλλιέργειες και τους κόπους των φτωχών Ελλήνων.
Αυτό προκαλούσε συχνά προστριβές ανάμεσα στους Έλληνες και τους τούρκους. Αυτή η αντιπαλότητα επιτάθηκε επι 40 χρόνια δηλαδή ως το 1880.
Τότε ξέσπασε άγρια συμπλοκή μεταξύ τους και αυτό έδωσε το έναυσμα για το διωγμό των Ελλήνων οι οποίοι μη αντέχοντας αυτές τις συμπεριφορές και αδικίες, οπλίστηκαν και βγήκαν στα βουνά. Οι οθωμανικές αρχές τους επικηρύσσουν. Η κατάληξη ήταν να συνθηκολογήσουν με έντιμους όρους υπέρ των Ελλήνων Ποντίων.
Στους εξεγερμένους είχε δοθεί αμνηστία μετά από χρηματισμό της τουρκικής κυβέρνησης. Σε αυτό συνέβαλε ο τότε νομάρχης Σαμψούντας ο οποίος με ενέργειες του προς τον διοικητή Τραπεζούντος επέτυχε την αμνηστία.
Μετά τη χορήγηση της αμνηστίας ήταν αδύνατο οι αμνηστευθέντες να επιστρέψουν στους τόπους της κατοικίας τους γιατί η ατμόσφαιρα ήταν πολύ αρνητική και ηλεκτρισμένη και οι συμπλοκές με τους τούρκους ήταν πολύ εύκολο να αναζωπυρωθούν.

Δείτε το βίντεο για την ιστορία του Ατά Παζάρ και των ανθρώπων του

Δείτε επίσης ένα αφιερωματικό βίντεο για το χωρίον Κιρασλί του Ατά Παζάρ

Ασην Τόγιαν έρχουμαι. Δημώδες άσμα των Ελλήνων της Τόνγιας του Πόντου.

τόνγια,τονγιαλίδικο,τίκ,ποντιακοί,χοροί,τραγούδια,θοανία,τρομαχτόν,τραπεζούντα,στάθης,ευσταθιάδης,φάρος,ποντίων,χρύσανθος,θεοδωρίδης,κουγιουμτζίδηςΔημώδες άσμα των Ελλήνων της Τόνγιας (αρχαίας Θοανίας) του Πόντου. Είναι τοποθετημένο πάνω στον όρθιο, στητό χορό Τίκ.

Ασήν Τόνγιαν έρχουμαι Τονγιαλής παιδάς είμαι
το μαχ̤̌αίρ ΄ς σα μέσα μ' έν' 'ς σο κορτσόπο σ' έρχουμαι

Ασήν Τόνγιαν έρχουμαι με τ' εμέν' το γιοσμαλούκ'
με τ' εσέν την έμορφον 'γω θα 'φτάγω σεβνταλούκ'

Ασην Τόνγιαν έρχουμαι εγώ είμαι Τόνγιαλης
με τ' εσέν' την έμορφον, 'γώ εξέβα σεβνταλής

Δείτε το σχετικό βίντεο στο χορό Τίκ της Τόνγιας

Ασ' 'ς Αλήσοφι του Κάρς, Ηλίας Λαζαρίδης

αλήσοφι,κάρς,καρσλίδικα,τραγούδια,ποντιακά,ηλίας,λαζαρίδης,μούσα,λαογραφία,χοροί,μαυροπηγή,κοζάνηςΕγώ είμ' ας Αλή Σοφή, τ' όνομα μ' έν' Ηλία
Θα τραγωδώ κι' εντρέπουμαι ΄ς σα ξένα τα χωρία

Σ΄ Αλή Σοφή σ' έναν κορίτς εχάρτσα την καρδία μ'
τα νύχτας ούντες τραγωδώ ατέ ακούει την λαλία μ'

Δείτε το σχετικό μας βίντεο για το δημώδες άσμα Ασ' 'ς Αλήσοφι του Κάρς

Ας αρχινά και τραγωδεί - Τραγούδι του Παύλου Στεφανίδη απ' την Μούζενα της Τραπεζούντας

μούζενα,τραπεζούντας,ματσούκα,χαλδία,αργυρούπολη,κιλκίς,παύλος,στεφανίδης,λύρα,χοροί,ποντιακά,τραγούδιαΤραγούδι του Παύλου Στεφανίδη απ' τη Μούζενα Τραπεζούντας ο οποίος είχε εγκατασταθεί στο Κιλκίς μετά την "περίφημη" ανταλλαγή των πληθυσμών. Υπήρξε εξαιρετικός χορευτής του Σέρα Χορού.

Ας αρχινά και τραγωδεί ο καρίπ'ς ο τσ̌οπάνον,
παιδία πουθέν 'κ̌' είδετεν τον λυριτσ̌ήν τον Παύλον (;)
ας' σο Κιλκίζ τον Παύλον.

Δείτε το σχετικό βίντεο με το τραγούδι του Παύλου Στεφανίδη απ' τη Μούζενα Τραπεζούντας

Το Αρμανλού Χάν στο δημώδες άσμα : Έναν άστρεν εξέβεν

αρμανλού,χάν,παρχάρια,οροπέδια,πόντου,λαογραφία,δημώδη,άσματα,τραγούδια,σοφίτσαμ,έναν,άστρον,εξήβεν

Τα δημώδη άσματα του ποντιακού λαού, αυτή η ιερή παρακαταθήκη δια μέσου των αιώνων διασώζουν έναν θησαυρό πολιτισμού που μεταλαμπαδεύεται από γενιά σε γενιά μέσα απ' την προφορική παράδοση και το στοιχείο της βιωματικής σχέσης των μερών που την συνθέτουν. Σε αυτή τη διαδικασία παρατηρείται πολλές φορές η διαφοροποίηση στις μουσικές γραμμές, στο μουσικό τρόπο απόδοσης των τραγουδιών αλλά και στην εκφορά του λόγου ήτοι στο γλωσσικό ιδίωμα.
Ακολουθεί ένα πασίγνωστο δημώδες άσμα με τίτλο "Σοφίτσα μ' έξ' μ' εβγαίνεις" ή " Έναν άστρεν εξέβεν" τοποθετημένο πάνω στο χορό Διπάτ' . Το μέτρο είναι μικτό. Ο στίχος δωδεκασύλλαβος, το πρώτο ημίστιχο σε ίαμβο (επτά συλλαβές) και το δεύτερο σε τροχαικό (πέντε συλλαβές).

Σ' αυτό το τραγούδι περιέχονται αλληγορίες και συμβολισμοί και ο λαϊκός ποιητής διαδηλώνει την πίστη του στα πάτρια. Μέσα στην τουρκιά, οι Έλληνες Πόντιοι ζούν με τις αναμνήσεις του παρελθόντος. Φυλάγουν με θρησκευτική ευλάβεια τη φυλετική τους καθαρότητα. Τα άστρα που εμφανίζονται κατά την περιγραφή του λαικού ποιητή είναι οι τούρκοι και η παρουσία του είναι επικίνδυνη. Η Σοφίτσα (Σοφούλα) είναι η προσωποποίηση του ιερού φυλετικού συμβόλου και πρέπει να παραμείνει κλεισμένη μέσα στο "σπίτι" μέσα στο πλαίσιο και στη σφαίρα των ένδοξων παραδόσεων.

Δείτε το σχετικό βίντεο για το δημώδες άσμα Έναν άστρον εξήβεν

Κωφόγλης Απόστολος Ξανθόπουλος, Ματσούκα Πόντου, Χορός Τη Κότσ̌αρι

ποντιακοί,καρσλίδικοι,χοροί,κότσαρι,απόστολος,ξανθόπουλος,κωφόγλης,ποντιακή,λύρα,άνω,ματσούκαΌπως και εάν κανείς δεί, ασχοληθεί, προσεγγίσει, μελετήσει, εντρυφήσει, συσχετίσει, αντιπαραβάλλει, και αξιολογήσει τα στοιχεία της παράδοσης που αφορούν στη λαϊκή βάση της τέχνης δηλαδή στη μουσική, το χορό και το τραγούδι, πρέπει να λάβει σοβαρότατα υπόψη του όλα τα ιστορικά, μυθολογικά, γεωπολιτικά, γλωσσολογικά, θρησκευτικά, πολιτικά και άλλα στοιχεία και δεδομένα τα οποία ορίζουν, συγκροτούν, αποτελούν, συνθέτουν και δίνουν μορφή στη λαϊκή έντεχνη έκφραση. Τίποτε δεν είναι τούτο ή το άλλο για ένα μονάχα λόγο.

Δείτε το σχετικό βίντεο για τον Απόστολος Ξανθόπουλος -Κωφόγλης

More Articles ...