Πληθυσμός του εν Ρωσία Ελληνισμού - Ο εν Ρωσία Ελληνισμός, του Θεολόγου Γ. Παναγιωτίδη
Περὶ τοῦ ἀριθμοῦ τῶν ἐν Ρωσσίᾳ Ἑλλήνων προκειμένου δὲν δύναταί τις νὰ ἔχῃ τὴν ἀξίωσιν ὅτι ἡ στατιστικὴ τοῦ Κεντρικοῦ Συμβουλίου τοῦ Συνδέσμου τῶν ἐν Ρωσσίᾳ Ἑλλήνων εἶνε ἀκριβεστάτη, ἀφοῦ τοιαύτην οὐδ' αὐταὶ αἱ ὠργανωμέναι Κυβερνήσεις κατορθώνουν, ἥκιστα δὲ ἠδύνατο νὰ ἐπιτύχῃ τὸ Κεντρ. Συμβούλιον, τὸ ὁποῖον παρ' ὅλας τὰς καλάς του διαθέσεις οὔτε τὸν ἀπαιτούμενον καιρὸν εἶχε πρὸς τοῦτο, εὑρίσκετο δὲ ἑκάστοτε ἀπέναντι ἀνυπερβλήτων ἐμποδίων, πολιτικῶν ἀνωμαλιῶν καὶ κρίσεων.
Ἐν πάσῃ περιπτώσει δύναται νὰ λεχθῇ ὅτι ἡ στατιστικὴ αὕτη πλησιάζει πρὸς τὴν ἀλήθειαν. Κατὰ τὴν στατιστικὴν ταύτην ὁ Ἑλληνικὸς πληθυσμὸς τῆς Ρωσσίας εἶνε διεσπαρμένος εἰς τὰς ἑξῆς περιφερείας καὶ Κυβερνεῖα τῆς πρώην Ρωσσικῆς Αὐτοκρατορίας κατὰ τὸν ἀκόλουθον ἀριθμόν:
• Περιφέρεια Κὰρς εἰς 72 χωρία: 70.000 Κάρς (Γάρς) & Καύκασος. Ιστορία - Λαογραφία - Πολιτισμός
• Περιφέρεια Τσάλκας εἰς 43 χωρία: 50.000
• Βατοὺμ καὶ Κυβερνεῖον Κουταΐδος: 20.000
• Παραλία Ἀντικαυκάσου ἐπὶ τοῦ Εὐξείνου (Σουχούμ, Γάγγραι, Ἄδλερ, Σότσι, Τοαψέ, Νοβορωσίσκ, Ἀνάπα καὶ περίχωρα αὐτῶν): 80.000
• Λοιπὸς Ἀντικαύκασος (Κεντρικὸς καὶ Ἀνατολικός): 15.000
• Βόρειος Καύκασος (Κυβερνεῖα Δαγεστάν, Τερέκ, Σταυρουπόλεως, Κουμπάν): 100.000
• Συνοικισμοὶ περὶ τὴν Ἀζοφικὴν ἐκτὸς τῆς Μαριανουπόλεως: 15.000
• Μαριανούπολις καὶ περιφέρεια αὐτῆς εἰς 23 χωρία: 170.000
• Χερσών, Νικολάεφ, Ὀδησσὸς καὶ περίχωρα: 35.000
• Κριμαία: 60.000
• Ὑπόλοιποι Συνοικισμοὶ καὶ οἱ ἐν διασπορᾷ ἀνὰ τὸ ἐσωτερικὸν Ρωσσίας: 50.000
Ἐν ὅλῳ: 665.000
Εἰς τὸν ἀριθμὸν τοῦτον δὲν συμπεριλαμβάνονται οἱ πρόσφυγες τῶν τελευταίων ἐτῶν, οἱ ὁποῖοι κατέφυγον εἰς τὴν Ρωσσίαν κατὰ τὴν διάρκεια ν τοῦ Πανευρωπαϊκοῦ πολέμου.
Σημείωση: 'Εχει διατηρηθεί η σύνταξη και η ορθογραφία του αρχικού κειμένου. Παρακάτω δίνεται στην δημοτική γλώσσα και σε μονοτονικό σύστημα γραφής. Οι μεταναστεύσεις των Ελλήνων εκ Πόντου στην Ρωσία κατά τον 19ο αιώνα - Οι Καυκάσιοι Έλληνες του Γρ. Π. Τηλικίδη
Πληθυσμός του εν Ρωσία Ελληνισμού
Περί του αριθμού των εν Ρωσία Ελλήνων προκειμένου δεν δύναται τις να έχη την αξίωσιν ότι η στατιστική του Κεντρικού Συμβουλίου του Συνδέσμου των εν Ρωσία Ελλήνων είνε ακριβεστάτη, αφού τοιαύτην ουδ' αυταί αι ωργανωμέναι Κυβερνήσεις κατορθώνουν, ήκιστα δε ηδύνατο να επιτύχη το Κεντρ. Συμβούλιον, το οποίον παρ' όλας τας καλάς του διαθέσεις ούτε τον απαιτούμενον καιρόν είχε προς τούτο, ευρίσκετο δε εκάστοτε απέναντι ανυπερβλήτων εμποδίων, πολιτικών ανωμαλιών και κρίσεων. Εν πάση περιπτώσει δύναται να λεχθή ότι η στατιστική αύτη πλησιάζει προς την αλήθειαν. Κατά την στατιστικήν ταύτην ο Ελληνικός πληθυσμός της Ρωσσίας είνε διεσπαρμένος εις τας εξής περιφερείας και Κυβερνεία της πρώην Ρωσσικής Αυτοκρατορίας κατά τον ακόλουθον αριθμόν:
• Περιφέρεια Καρς εις 72 χωρία: 70.000
• Περιφέρεια Τσάλκας εις 43 χωρία: 50.000
• Βατούμ και Κυβερνείον Κουταΐδος: 20.000
• Παραλία Αντικαυκάσου επί του Ευξείνου (Σουχούμ, Γάγγραι, Άδλερ, Σότσι, Τοαψέ, Νοβορωσίσκ, Ανάπα και περίχωρα αυτών): 80.000
• Λοιπός Αντικαύκασος (Κεντρικός και Ανατολικός): 15.000
• Βόρειος Καύκασος (Κυβερνεία Δαγεστάν, Τερέκ, Σταυρουπόλεως, Κουμπάν): 100.000
• Συνοικισμοί περί την Αζοφικήν εκτός της Μαριανουπόλεως: 15.000
• Μαριανούπολις και περιφέρεια αυτής εις 23 χωρία: 170.000
• Χερσών, Νικολάεφ, Οδησσός και περίχωρα: 35.000
• Κριμαία: 60.000
• Υπόλοιποι Συνοικισμοί και οι εν διασπορά ανά το εσωτερικόν Ρωσσίας: 50.000
Συνολικά: 665.000
Εις τον αριθμόν τούτον δεν συμπεριλαμβάνονται οι πρόσφυγες των τελευταίων ετών, οι οποίοι κατέφυγον εις την Ρωσσίαν κατά την διάρκειαν του Πανευρωπαϊκού πολέμου.
Πηγή: Ο Εν Ρωσία Ελληνισμός, του Θεολόγου Γ. Παναγιωτίδη μέλους της επιτροπής του Κεντρικού Συμβουλίου του Συνδέσμου των εν Ρωσσία Ελλήνων. Μετανάστευση των Ελλήνων του Πόντου στη Ρωσία
Ποντι(α)κή Ιστορία & Λαογραφία – Βασίλειος Β. Πολατίδης – www.kotsari.com
