Το χωρίον Μοναστήρ’ της Χαλδίας του Πόντου - Αφηγητές Νικήτας Δ. Χατζηκοσμάς ή Μουρατίδης & Γρηγόριος Παπαδόπουλος (Β' Μέρος)
Η ύδρευση γενικά του χωριού γινόταν από 2-3 βρύσες και πηγάδια και κυρίως από την πηγή Καρτσέα και από το Τσουροπέγαδον. Η ψυχαγωγία των κατοίκων του χωριού γινόταν από τους ντόπιους οργανοπαίκτες, όπως ήταν οι λυράρηδες Παναγιώτης Παπαδόπουλος, Γρηγόριος Παπαδόπουλος, Παναγιώτης Τσορουχίδης και Γεώργιος Ταρασίδης και οι τουλουμτζήδες Παύλος Τσορουχίδης, και Δαμιανός Παρθενόπουλος.
Το χωριό Μοναστήρ’ υπαγόταν στην επαρχία της Αργυρούπολης του Νομού Τραπεζούντας. Ήταν αμιγές ελληνικό χωριό χωρίς ούτε ένα τουρκικό σπίτι ή μάλλον για την ακρίβεια παλιότερα υπήρχε σε αυτό μια τουρκική οικογένεια, την οποία όμως διώξαμε γιατί ένα από τα μέλη της, πήγε και έκοψε ένα καρποφόρο δέντρο το οποίο ανήκε στον παπά του χωριού.
Το Σάββατο του Λαζάρου οι μικροί και οι έφηβοι του χωριού έκοβαν κλαδιά από δένδρα είδους λεύκας, μπουμπουκιασμένα Βάα̤ (βαϊα) και περιέρχονταν τα σπίτια δίδοντας ένα κλαδάκι (βάα̤ζανε) με φιλοδώρημα ένα αυγό ή ένα-δυο γροσάκια.
Παφλαγονία.
Το χωρίον Παράγλαν βρισκόταν δυτικά του Άταλαν ως δύο χιλιόμετρα περίπου, ακριβώς εκεί που τελειώνει η μικρή πεδιάδα του Καράπιρ και αρχίζει το Παράγλαν δερεσί. Στο Παράγλαν υπήρχαν οκτώ οικογένειες. Τέσσερις των Γαντεμιράντων (Σιδηρόπουλοι), Δύο των Παυλάντων και Δύο των Ναθαναηλάντων.