Ιεροί Ναοί του Ακ Δάγ του Κωνσταντίνου Φωτιάδη. Γαλατικός Πόντος. Το Ελληνικόν Μεταλλείον του Άκ Δάγ
Το Μαδέν είχε τους κατωτέρω τρεις Ιερούς Ναούς:
1) Ο Ιερός Ναός του Αγίου Γεωργίου στον συνοικισμό του Γατσάκ. Τελευταία οι ευλαβείς κάτοικοι ανοικοδόμησαν καινούργιο Ναό σε Βυζαντινό ρυθμό και δεν πρόλαβαν να τον χαρούν.
Από την άλωση της Κωνσταντινουπόλεως και ιδιαίτερα από το έτος 1490 αρχίζουν ρεύματα μεταναστεύσεων ομογενών στην ομόδοξη Ρωσία. Οι περισσότεροι φεύγουν λόγω των πιέσεων του νέου κατακτητή και τυράννου, άλλοι δε προσκαλούνται από τους εγχώριους ηγεμόνες ως μεταλλουργοί.
Λίγες ημέρες μετά την κατάληψη της Τραπεζούντας από τους Ρώσους την 16η Απριλίου 1916, τα ρωσικά στρατεύματα από την παραλία εισχώρησαν στο εσωτερικό και έφτασαν μέχρι της Λιβεράς και μερικά προκεχωρημένα τμήματα προέλασαν και περαιτέρω.
«Την δε περικαλλή του Αγίου Διονυσίου Μονήν έκτισεν ο αοίδιμος Αυτοκράτωρ Τραπεζούντος Αλέξιος ο Κομνηνός επί έτους ατπ’ (1380) δια παρακλήσεως του Αγίου Διονυσίου».
Στην απελπισία του το ελληνικό έθνος κάτω από την βάναυση βία, του βάρβαρου κατακτητή προσπαθούσε με κάθε δυνατότητα να βρει τρόπο να ξεφύγει τον εξισλαμισμό και τον όλεθρο.