Ο όρος Ποντική είναι πλέον δοκιμότερος αλλά δεν αποκλείει και τη χρήση του όρου Ποντιακή που καθιερώθηκε βέβαια μεταγενέστερα. Το 1922 και μετά το τέλος των πολεμικών γεγονότων που απασχόλησαν την Βαλκανική και ιδιαιτέρως την Ελλάδα και την Τουρκία κατα την δεκαετία 1912-1922 οι Έλληνες της Μικράς Ασίας και της Θράκης υποχρεώθηκαν συνεπεία των διεθνών συμφωνιών να απομακρυνθούν απο τις προγονικές τους εστίες.
Η διάλεκτος η λαλούμενη απο τους Έλληνες που είχαν απο αρχαιοτάτων χρόνων εγκατασταθεί στα παράλια του Εύξεινου Πόντου, και μετά τον τελευταίο πόλεμο αναγκαστικώς ανταλλαγέντων ήταν εξ' αρχής Ιωνική, και αυτή έλαβε μεγάλη εξέλιξη στην Ελλάδα όπου κατά την επίδραση της κοινής λαλουμένης Ελληνικής, υπέκυψε διασώζοντας λίγα στοιχεία της Ιωνικής.
Όφεως Λαογραφικά (γλωσσικά) Σύμμεικτα (Παλιές ιστορίες). Ο πατέρα μ΄εποίν'νε ΄ς σην Ρουσία, ΄ς σην Κούμα Σοχούμ καπνά και εκεί επήρε Τούρκους εργάτες να δουλεύουν ατόνα. Απ' ατεινούς ας σοι εργάτες, ένας, ο Χασάν, έτουνε ελίγο έθωγος.
Σάββα Πορφυρίου Παπαδοπούλου, Σύμμεικτα λαογραφικά περιοχής Φάτσας / Το κείμενο που ακολουθεί αποτελεί θησαυρό του λαογραφικού πλούτου της περιοχής της Φάτσας και αναφέρεται στη γυναικεία ενδυμασία μέσα απ' το τοπικό γλωσσικό ιδίωμα.
"Η εξορία"
Με τοι Τούρκους έστεκαμ' καλά, φόβο πα ΄κ̌' εβοφούμουνεστιν. Οι Τούρκοι έλεγαν εμασε: "α!! ... οσήμερο θα φτάμε εσάς εξορία, α..!! αύρι'". Οι Τούρκοι έλεγαν εμασε "κιαούρ". Κ' επεκεί επήρε η Ρουσία την Τραπεζούντα κ' επεκεί έρθεν ΄ς σην Ελεού (εννοεί Ελεβή), κ' επεκεί ΄ς σην Χαρκάβαλα ΄ς σο ποτάμ' αφκά.
