Το χωρίον Τοχούζ (Εννέα) – Γαλατικός Πόντος – Το Ελληνικόν Μεταλλείον του Άκ Δάγ Μαδέν
Κάποτε ένας τούρκος ρώτησε το θείο μου που βρίσκεται το ηρωικό χωριό Τοχούζ. Ήταν γνωστό από τους αγώνες των παλικαριών του και πέρα από την περιοχή που Μαδέν. Το Τοχούζ βρίσκεται βορειοανατολικά του Εβτζή σε απόσταση 5 χιλιομέτρων και 20 χιλιομέτρων από το Μαδέν.

Οφείλουμε χάρες στον έγκριτο εν Αθήναις συμπατριώτη μας γνωστό μεγαλέμπορο κύριο Δημήτριο Γρηγοριάδη τέκνο των ευάνδρων Σουρμένων διότι κινούμενος από θερμό ενδιαφέρον για την ιστορία της ιδιαίτερης του πατρίδας, είχε την έμπνευση να αποταθεί στον πλέον κατάλληλο πρεσβύτη τον Πανοσιολογιώτατον Αρχιμανδρίτην Βασίλειο Παπαδόπουλο και να τον παρακαλέσει να γράψει ότι θα ήτο δυνατό για τα Σούρμενα.
Στα 1909 βρέθηκα στην Περσία με ένα ρωσικό συνεργείο που ανέλαβε την μελέτη για την κατασκευή δημοσίων οδών. Ξεκινήσαμε από την Ταυρίδα με κατεύθυνση τη λίμνη Ούρμια κοντά στα τουρκικά σύνορα.
Το Καπήκιοϊ είναι ένα χωριό που απέχει περί τις 5 ώρες από την πόλη της Τραπεζούντας και ήταν κατοικημένο από γνήσιους Έλληνες απόγονους των Κομνηνών. Στο χωριό αυτό το μυστήριο του γάμου ετελείτο ως εξής.