Η κάτα και ο πεντικόν. Δύο Ποντιακοί Μύθοι του Αlbert Thumb. Τσερακμάν Αμισού Πόντου

Πανοραμική φωτογραφία της Αμισού (Σαμψούντας) του Πόντο. Στα δεξιά επιβλητικός στέκει ο Ιερός Ναός της Αγίας Τριάδος. “Η κάτα και ο πεντικόν” / Πάνου Ηλιάδη / Δύο Ποντιακοί Μύθοι του Αlbert Thumb / Από το χωρίον Τσ̆ερακμάν ανατολικά της Σαμψούντας Αμισού” του Πόντου.  Στο εγχειρίδιο της νεοελληνικής γλώσσας του Γερμανού γλωσσολόγου Albert Thumb (1865-1915), στη δεύτερη έκδοση του 1910, ανάμεσα σε άλλα διαλεκτικά κείμενα της νεοελληνικής υπάρχουν και τρείς ποντιακοί μύθοι. Του σημαντικού αυτού έργου υπάρχουν δύο μεταφράσεις στα αγγλικά.

Print

Ευαγγέλιον Κυριακής του Πάσχα (Εσπερινός της Αγάπης) στην ποντιακή διάλεκτο

Η λαμπροφόρος Ανάστασις του Κυρίου ημών Ιησού Χριστού Όντες εβράδυνεν την Κερεκήν και τα πόρτας τ΄ οσπιτί όλα̤ έσανε κλειδωμένα. Ατού απέσ’ έσανε τοπλαεμέν’ οι μαθητάντ’ τη Χριστού, γιατί πολλά εφογούνταν τοι Ιουδαίοις.

Print

Καρακώνω – Γράνω. Ερμηνεία & Ετυμολογία των λημμάτων

Ποντιακή Διαλεκτολογία Καρακώνω – Γράνω Ερμηνεία & Ετυμολογία των λημμάτωνΚαρακώνω
Ερμηνεία: κλειδώνω - σφραγίζω - εξολοθρεύω
Ετυμολογία: α) κορακώνω δλδ βάζω τον κόρακα ή το τσιγγέλι της πόρτας, β) βάζω το καρακίδ’ = κλείνω, γ) εκ του τουρκικού καρά και του ελληνικού ακίς = αγκυλωτό σίδερο, δ) κλείνω την θύρα δι’ εξαρτημένου αντικειμένου : κακ-ραχώνω (ράχος = ασφάλεια – προστασία)

Print

ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ